Wygenerowany przez All in One SEO v4.9.1.1, jest to plik llms.txt używany przez LLM do indeksowania witryny.

# Poznaj LINUXa

Linux to otwarty, szybki i wspierający prywatność zamiennik dla Windows i macOS

## Sitemaps

- [XML Sitemap](https://poznajlinuxa.pl/sitemap.xml): Contains all public & indexable URLs for this website.

## Wpisy

- [SliTaz – maleńki Linux z własną tożsamością](https://poznajlinuxa.pl/dystrybucja-linux/slitaz-malenki-linux-z-wlasna-tozsamoscia/5479/) - W obszarach zainteresowania systemem Linux przyzwyczailiśmy się do dystrybucji, które rosną z każdą kolejną wersją. Obrazy instalacyjne liczone w gigabajtach, dziesiątki usług działających w tle i coraz większe wymagania sprzętowe stały się normą. Na tym tle SliTaz wyróżnia się wyjątkowo mocno. To dystrybucja, która udowadnia, że pełnoprawny system Linux może być niewiarygodnie mały, a jednocześnie
- [Tiny Core Linux – ekstremalny minimalizm w świecie Linuksa](https://poznajlinuxa.pl/dystrybucja-linux/tiny-core-linux-ekstremalny-minimalizm-w-swiecie-linuksa/5473/) - W świecie dystrybucji Linuksa przyzwyczailiśmy się do systemów, które oferują „wszystko od razu”: środowisko graficzne, przeglądarkę, pakiet biurowy i dziesiątki usług działających w tle. Tiny Core Linux idzie w zupełnie przeciwnym kierunku. To dystrybucja, która zadaje fundamentalne pytanie: jak mały może być w pełni funkcjonalny Linux? Odpowiedź jest zaskakująca – bardzo mały. Czym jest Tiny
- [Metis: otwartoźródłowe narzędzie oparte na LLM i RAG do głębokiej analizy bezpieczeństwa kodu](https://poznajlinuxa.pl/security/metis-otwartozrodlowe-narzedzie-oparte-na-llm-i-rag-do-glebokiej-analizy-bezpieczenstwa-kodu/5446/) - Metis to otwartoźródłowe narzędzie wykorzystujące sztuczną inteligencję, które pomaga inżynierom przeprowadzać dogłębne analizy bezpieczeństwa kodu. Zespół ds. bezpieczeństwa produktów Arm stworzył Metis, aby wykrywać subtelne błędy często ukryte w dużych lub przestarzałych bazach kodu, z którymi tradycyjne narzędzia mają trudności. Czym jest projekt Metis? Metis opiera się na dużych modelach językowych (LLM), które potrafią analizować
- [Void Linux – minimalistyczna dystrybucja dla wymagających](https://poznajlinuxa.pl/dystrybucja-linux/void-linux-minimalistyczna-dystrybucja-dla-wymagajacych/5453/) - Dziś przyjrzymy się dość unikalnej dystrybucji Linuksa, jaką jest Void Linux. Jeśli interesujesz się Linuksem, z pewnością znasz największe i najpopularniejsze projekty, takie jak Ubuntu, Debian, Fedora czy Arch. Warto jednak pamiętać, że poza głównym nurtem istnieje wiele mniej znanych, ale bardzo interesujących dystrybucji, które zdecydowanie zasługują na uwagę. Jedną z nich jest właśnie Void
- [MicroPython vs CircuitPython – porównanie dwóch klonów Pythona dla mikrokontrolerów](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/micropython-vs-circuitpython-porownanie-dwoch-klonow-pythona-dla-mikrokontrolerow/5434/) - Wprowadzenie historyczne Python, jako język wysokiego poziomu, szybko zyskał popularność w świecie embedded. Jednak klasyczny interpreter Pythona był zbyt ciężki dla mikrokontrolerów. MicroPython powstał w 2013 roku dzięki Damienowi George’owi jako lekka implementacja Pythona 3, zoptymalizowana pod mikrokontrolery (STM32, ESP32, RP2040). CircuitPython to fork MicroPythona rozwijany przez Adafruit od 2017 roku. Jego celem było uproszczenie
- [Co to jest i do czego służy plik /var/log/btmp w Linux?](https://poznajlinuxa.pl/security/co-to-jest-i-do-czego-sluzy-plik-var-log-btmp-w-linux/5426/) - Plik /var/log/btmp w Linux (np. Ubuntu) zapisuje wszystkie nieudane próby logowania do systemu. Jest to specjalny binarny log, którego nie można czytać zwykłym cat, lecz trzeba używać narzędzi takich jak lastb. Szczegółowe wyjaśnienie Lokalizacja: /var/log/btmp Cel: Rejestruje każde nieudane logowanie (np. błędne hasło, próba logowania na nieistniejące konto). Format: Plik binarny – nie jest przeznaczony
- [Refleksje na temat zaufania - Ken Thompson](https://poznajlinuxa.pl/linux/refleksje-na-temat-zaufania-ken-thompson/5390/) - Dla wielu programistów i administratorów Linux / UNIX znany jest dokument Kena Thompsona w angielskim oryginalnym tytule p.t. "Reflections on Trusting Trust". Ten wpis jest dla ciekawskich świata otwartego oprogramowania (ang. Open Source) i faktów na temat mocy idei stwórczych! Refleksje o zaufaniu do zaufania – streszczenie wykładu Kena Thompsona (1984) Ken Thompson, jeden z
- [Bezpieczne programowanie w C/C++ w systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/bezpieczne-programowanie-w-c-c-w-systemie-linux/5412/) - Bezpieczne programowanie w C++ w systemie Linux to nie tylko kwestia stylu kodowania — to filozofia tworzenia niezawodnego, odpornego na błędy i podatności oprogramowania. W tym artykule pokażemy, jak podejść do bezpieczeństwa w praktyce. Wprowadzenie C++ to potężny język programowania, który daje ogromną kontrolę nad pamięcią i wydajnością. Jednak ta swoboda niesie ze sobą ryzyko
- [Fortran – język, który zrewolucjonizował obliczenia naukowe i nadal żyje w świecie Linuksa](https://poznajlinuxa.pl/linux/fortran-jezyk-ktory-zrewolucjonizowal-obliczenia-naukowe-i-nadal-zyje-w-swiecie-linuksa/5404/) - Wprowadzenie Fortran (ang. Formula Translation) to jeden z najstarszych języków programowania wysokiego poziomu, zaprojektowany w 1957 roku przez zespół IBM pod kierownictwem Johna Backusa. Jego głównym celem było uproszczenie pisania programów obliczeniowych dla komputerów IBM 704, co stanowiło przełom w informatyce — wcześniej programowano głównie w asemblerze. Od tamtej pory Fortran przeszedł wiele ewolucji, od
- [COBOL – język, który przetrwał dekady. Historia, znaczenie i przyszłość](https://poznajlinuxa.pl/linux/cobol-jezyk-ktory-przetrwal-dekady-historia-znaczenie-i-przyszlosc/5395/) - Choć na pierwszy rzut oka może wydawać się reliktem przeszłości, język COBOL wciąż odgrywa istotną rolę w świecie technologii. W niniejszym artykule przybliżymy jego genezę, zalety i wady, a także pokażemy, dlaczego warto znać ten język – zwłaszcza jeśli interesujesz się systemami Linux i pracą z dużymi systemami informatycznymi. Wprowadzenie COBOL (ang. Common Business Oriented
- [Jak tworzyć kopie zapasowe plików w Linuksie za pomocą rsync w terminalu](https://poznajlinuxa.pl/linux/jak-tworzyc-kopie-zapasowe-plikow-w-linuksie-za-pomoca-rsync-w-terminalu/5382/) - Jedną z zalet świata cyfrowego w porównaniu do fizycznego jest możliwość ochrony naszych „wartościowych” danych przed trwałą utratą. Znam osoby, które straciły wszystkie zdjęcia, książki i dokumenty w wyniku pożaru lub powodzi. Gdyby tylko mieli cyfrowe wersje tych rzeczy — moglibyśmy je uratować. Wystarczy jedno kliknięcie, by skopiować dane, a terabajty informacji można dziś przenosić
- [Sheaves w jądrze Linux 6.18 – nowa era alokacji pamięci](https://poznajlinuxa.pl/linux/sheaves-w-jadrze-linux-6-18-nowa-era-alokacji-pamieci/4819/) - Linux to system, który nieustannie ewoluuje – czasem w sposób spektakularny, a czasem w miejscach, których przeciętny użytkownik nigdy nie zobaczy. Jedną z takich zmian, która może znacząco wpłynąć na wydajność systemu, jest wprowadzenie mechanizmu Sheaves w jądrze Linux 6.18 . Brzmi tajemniczo? Zanurzmy się w techniczne szczegóły i odkryjmy, dlaczego to rozwiązanie może być
- [Ubuntu Linux](https://poznajlinuxa.pl/dystrybucja-linux/ubuntu-linux/58/) - Ubuntu – kompletna dystrybucja systemu operacyjnego GNU/Linux, przeznaczona głównie do zastosowań biurowych i domowych (ang. desktop). Powstała również wersja serwerowa oraz na netbooki. Rozwój tej ostatniej zakończył się w 2011 roku, gdyż zdecydowano o połączeniu wydań dla komputerów biurowych i domowych z wersją dla netbooków, jednocześnie dodając nową powłokę graficzną – Unity – będącą nakładką na popularnego GNOME. Ubuntu bazuje na podstawach dystrybucji Debian.
- [Jak wyczyścić cache flatpack i zwolnić miejsce z dysku w Linux?](https://poznajlinuxa.pl/linux/jak-wyczyscic-cache-flatpack-i-zwolnic-miejsce-z-dysku-w-linux/5274/) - Aby wyczyścić cache Flatpak i zwolnić miejsce na dysku w Linux, możesz wykonać kilka prostych poleceń w terminalu: Czyszczenie cache Flatpak Usuń nieużywane dane i zależności: flatpak uninstall --unused To polecenie usuwa nieużywane aplikacje i zależności, które nie są już potrzebne. Wyczyść cache aplikacji Flatpak: flatpak remove --unused --delete-data Usuwa nieużywane aplikacje wraz z ich
- [Wsparcie dla instrukcji SIMD w Linuksie jest kluczowe w dzisiejszym świecie oprogramowania](https://poznajlinuxa.pl/linux/wsparcie-dla-instrukcji-simd-w-linuksie-jest-kluczowe-w-dzisiejszym-swiecie-oprogramowania/5244/) - Współczesne oprogramowanie dla Linuxa stawia coraz większe wymagania wobec wydajności systemów operacyjnych i sprzętu. W erze obliczeń równoległych, sztucznej inteligencji, przetwarzania multimediów i gier komputerowych, jednym z fundamentów optymalizacji jest wykorzystanie instrukcji SIMD (Single Instruction, Multiple Data). Linux – jako jeden z najpopularniejszych systemów operacyjnych na świecie – musi nadążać za tym trendem. Spróbujmy sobie
- [Używanie instrukcji SIMD w językach C/C++ w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/uzywanie-instrukcji-simd-w-jezykach-c-c-w-linux/5256/) - Często użytkownicy Linuxa zadają sobie pytanie, jak użyć instrukcji SIMD w językach C/C++ w praktyce programistycznej. Przykład kodu SIMD w C/C++ 1. Dodawanie dwóch wektorów za pomocą SSE #include #include // SSE int main() { float a[4] = {1.0, 2.0, 3.0, 4.0}; float b[4] = {5.0, 6.0, 7.0, 8.0}; float result[4]; __m128 va
- [Porównanie kompilatorów GCC i Open Watcom](https://poznajlinuxa.pl/linux/porownanie-kompilatorow-gcc-i-open-watcom/5206/) - W Linuxie i nie tylko kompilator GCC to rozbudowany, wszechstronny kompilator wspierający wiele języków programowania (C, C++, Fortran, Ada, Go itp.) i standardów, dominujący w systemach UNIXopodobnych, podczas gdy Open Watcom jest kompilatorem historycznym i niszowym, skupionym na starszych architekturach i systemach operacyjnych (DOS, OS/2, M$) oraz mniej bogatym w funkcje i języki. Kluczowa różnica
- [Jak Chronić Swoje Dane w Linux: Kompletny Przewodnik po Szyfrowaniu i Backupach](https://poznajlinuxa.pl/linux/jak-chronic-swoje-dane-w-linux-kompletny-przewodnik-po-szyfrowaniu-i-backupach/537/) - Bezpieczeństwo danych jest kluczowym aspektem w dzisiejszym świecie cyfrowym. W miarę jak coraz więcej naszych osobistych i zawodowych informacji przechowywanych jest w formie cyfrowej, ważne jest, abyśmy podejmowali odpowiednie środki ostrożności, aby chronić nasze dane przed utratą, kradzieżą lub dostępem nieautoryzowanym. W tym przewodniku omówimy strategie i narzędzia dostępne w systemie Linux, które pomogą Ci
- [Porównanie języków programowania Pascal i Modula-2](https://poznajlinuxa.pl/linux/porownanie-jezykow-programowania-pascal-i-modula-2/5195/) - Klasyka programowania w świecie Linuksa W świecie Linuksa, gdzie królują nowoczesne języki jak Python, Rust czy Go, warto czasem spojrzeć wstecz i przypomnieć sobie fundamenty, na których budowano współczesne podejście do programowania. Pascal i Modula-2 to dwa języki, które odegrały istotną rolę w historii informatyki, szczególnie w edukacji i systemach operacyjnych. Choć dziś nie są
- [Pliki binarne i formaty danych – o co w tym chodzi?](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/pliki-binarne-i-formaty-danych-o-co-w-tym-chodzi/5187/) - Od dawna fascynuje użytkowników Linuxa temat formatów plików i tego, jak komputer faktycznie przechowuje dane. Często korzystamy z różnych narzędzi i edytorów, ale rzadko zastanawiamy się, co tak naprawdę znajduje się „pod maską”. Jak komputer widzi dane? Dla maszyny wszystko to tylko zera i jedynki. My – ludzie – potrzebujemy tekstu, symboli czy obrazów, dlatego
- [Dekompilatory w świecie Linuksa: narzędzie programisty i analityka bezpieczeństwa](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/dekompilatory-w-swiecie-linuksa-narzedzie-programisty-i-analityka-bezpieczenstwa/5005/) - Dekompilacja to proces odwrotny do kompilacji — polega na przekształceniu kodu maszynowego (binarnego) z powrotem do formy zbliżonej do kodu źródłowego. Choć nie jest to idealne odwzorowanie oryginału, dekompilatory pozwalają zrozumieć działanie programu bez dostępu do jego źródeł. W świecie Linuksa, gdzie otwartość i transparentność są fundamentem, dekompilacja odgrywa szczególną rolę — zarówno w edukacji,
- [angr – Inteligentna analiza binarna na Linuksie](https://poznajlinuxa.pl/linux/angr-inteligentna-analiza-binarna-na-linuksie/5051/) - W świecie Linuksa, gdzie bezpieczeństwo, kontrola nad kodem i inżynieria wsteczna są codziennością, narzędzia do analizy binarnej odgrywają kluczową rolę. Jednym z najbardziej zaawansowanych frameworków w tej dziedzinie jest angr — platforma do analizy binariów, która łączy symboliczną egzekucję, dekompilację i analizę przepływu sterowania w jednym zestawie narzędzi. Do czego służy angr? angr to zestaw
- [Dewolf – Nowoczesny dekompilator dla Linuksa i analizy binarnej](https://poznajlinuxa.pl/linux/dewolf-nowoczesny-dekompilator-dla-linuksa-i-analizy-binarnej/5045/) - W świecie Linuksa, gdzie kontrola nad kodem i bezpieczeństwo są priorytetem, narzędzia do inżynierii wstecznej odgrywają kluczową rolę. Jednym z nowszych i coraz bardziej rozpoznawalnych dekompilatorów jest Dewolf — narzędzie stworzone z myślą o szybkości, modularności i integracji z nowoczesnymi workflowami DevSecOps. Do czego służy Dewolf? Dewolf to narzędzie do: Dekompilacji plików binarnych do pseudokodu
- [Reco – Lekki dekompilator dla Linuksa i analizy binarnej](https://poznajlinuxa.pl/linux/reco-lekki-dekompilator-dla-linuksa-i-analizy-binarnej/5037/) - W świecie Linuksa, gdzie transparentność i kontrola nad kodem są kluczowe, narzędzia do inżynierii wstecznej odgrywają coraz większą rolę. Jednym z ciekawszych i lżejszych dekompilatorów dostępnych dla programistów i analityków bezpieczeństwa jest Reco — minimalistyczne narzędzie do dekompilacji kodu maszynowego, które zyskuje popularność dzięki prostocie i szybkości działania. Do czego służy Reco? Reco to narzędzie
- [Ghidra – Potężny dekompilator w rękach programisty i analityka bezpieczeństwa w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/ghidra-potezny-dekompilator-w-rekach-programisty-i-analityka-bezpieczenstwa-w-linux/5012/) - W świecie Linuksa, gdzie otwartość kodu i kontrola nad systemem są kluczowe, narzędzia do inżynierii wstecznej odgrywają coraz większą rolę. Jednym z najbardziej zaawansowanych i jednocześnie darmowych narzędzi tego typu jest Ghidra — dekompilator i framework do analizy binarnej, udostępniony przez amerykańską agencję NSA. Do czego służy Ghidra? Ghidra to narzędzie do reverse engineeringu, czyli
- [RetDec – Otwartoźródłowy dekompilator dla Linuksa i nie tylko](https://poznajlinuxa.pl/linux/retdec-otwartozrodlowy-dekompilator-dla-linuksa-i-nie-tylko/5020/) - W świecie Linuksa, gdzie transparentność i kontrola nad kodem są priorytetem, narzędzia do inżynierii wstecznej odgrywają kluczową rolę. Jednym z najbardziej cenionych dekompilatorów open-source jest RetDec — projekt rozwijany przez firmę Avast, który umożliwia analizę binariów na wielu platformach i architekturach. 🛠️ Do czego służy RetDec? RetDec (Retargetable Decompiler) to narzędzie służące do: Dekompilacji plików
- [Linux kontra Blue Screen of Death: Dlaczego pingwin nie zna niebieskiego horroru](https://poznajlinuxa.pl/linux/linux-kontra-blue-screen-of-death-dlaczego-pingwin-nie-zna-niebieskiego-horroru/4998/) - Jeśli kiedykolwiek pracowałeś na komputerze z systemem M$, istnieje duża szansa, że spotkałeś się z legendarnym „Blue Screen of Death” — niebieskim ekranem, który pojawia się nagle, bez ostrzeżenia, i oznacza jedno: system padł. Dla wielu użytkowników był to moment frustracji, straty danych i bezsilności. Ale czy w świecie Linuxa istnieje coś podobnego? Czy pingwin
- [Na co pozwala syscall w Linux read – praktyczne przykłady](https://poznajlinuxa.pl/linux/na-co-pozwala-syscall-w-linux-read-praktyczne-przyklady/4995/) - Jednym z najważniejszych i najczęściej używanych wywołań systemowych w systemie Linux jest read. Dzięki niemu programy mogą odczytywać dane z różnych źródeł — plików, urządzeń, a nawet standardowego wejścia (klawiatury). W tym artykule przybliżę Ci, czym jest syscall read, jak działa, oraz pokażę praktyczne przykłady użycia — zarówno w języku C, jak i asemblerze x86-64.
- [Na co pozwala syscall w Linux execve – praktyczne przykłady](https://poznajlinuxa.pl/linux/na-co-pozwala-syscall-w-linux-execve-praktyczne-przyklady/4991/) - Wyobraź sobie, że chcesz uruchomić inny program z poziomu swojego procesu — na przykład uruchomić skrypt, program lub powłokę. W systemie Linux, aby to zrobić na najniższym poziomie, korzystamy z wywołania systemowego execve. W tym artykule dowiesz się, czym jest syscall execve, jak działa i zobaczysz praktyczne przykłady jego użycia — zarówno z poziomu języka
- [Poznaj wywołania systemowe Linuxa na przykładzie asemblera x86-64](https://poznajlinuxa.pl/linux/poznaj-wywolania-systemowe-linuxa-na-przykladzie-asemblera-x86-64/4985/) - System Linux, jak każdy system operacyjny, udostępnia programom różnorodne funkcje, takie jak dostęp do plików, komunikacja czy zarządzanie procesami. Te funkcje są realizowane przez wywołania systemowe (ang. system calls), które pozwalają aplikacjom komunikować się bezpośrednio z jądrem systemu. W tym artykule pokażę, jak działają wywołania systemowe w Linuxie na architekturze x86-64, na przykładzie prostego programu
- [Wszystko o syscallach w Linuksie - pełna lista i jak z nich korzystać](https://poznajlinuxa.pl/linux/wszystko-o-syscallach-w-linuksie-pelna-lista-i-jak-z-nich-korzystac/4887/) - System operacyjny Linux to potężna maszyna, która zarządza zasobami sprzętowymi, procesami, pamięcią i komunikacją. Ale jak właściwie aplikacje komunikują się z jądrem systemu? Odpowiedź brzmi: przez syscalle, czyli wywołania systemowe. W tym artykule poznasz: Czym są syscallle i jak działają Jak wygląda ich wywołanie w asemblerze Pełną tabelę najważniejszych syscalli z argumentami Jak je śledzić
- [Co to jest syscall? Dogłębne spojrzenie na mechanizm wywołań systemowych w Linuksie](https://poznajlinuxa.pl/linux/co-to-jest-syscall-doglebne-spojrzenie-na-mechanizm-wywolan-systemowych-w-linuksie/4882/) - Syscall, czyli wywołanie systemowe, to jeden z najważniejszych mechanizmów komunikacji między programem użytkownika a jądrem systemu operacyjnego Linux. Jeśli kiedykolwiek kopiowałeś plik, wypisywałeś tekst na ekranie lub otwierałeś połączenie sieciowe — twój program korzystał z syscalli, nawet jeśli o tym nie wiedziałeś. W tym artykule zagłębimy się w to, czym są wywołania systemowe, jak działają
- [cabextract – jak rozpakować archiwa CAB w Linuxie?](https://poznajlinuxa.pl/linux/cabextract-jak-rozpakowac-archiwa-cab-w-linuxie/4876/) - W świecie Linuksa mamy do dyspozycji wiele narzędzi do obsługi archiwów: tar, gzip, unzip, 7z i wiele innych. Czasami jednak trafiamy na mniej popularne formaty, które wywodzą się głównie ze środowiska M$. Jednym z takich przypadków są pliki CAB. Do ich obsługi w systemach uniksowych służy program cabextract. Czym są pliki CAB? Format CAB (Cabinet
- [LKRG 1.0 w jądrze Linux 6.18 – bezpieczeństwo i wydajność w nowej odsłonie](https://poznajlinuxa.pl/linux/lkrg-1-0-w-jadrze-linux-6-18-bezpieczenstwo-i-wydajnosc-w-nowej-odslonie/4826/) - Linux 6.18 to nie tylko kolejna wersja jądra – to krok milowy w kierunku zwiększenia bezpieczeństwa i wydajności systemu. Dwa kluczowe elementy tej aktualizacji to LKRG 1.0 – czyli Linux Kernel Runtime Guard. Choć oba rozwiązania działają na różnych poziomach, razem pokazują, jak głęboko przemyślany jest rozwój Linuksa. 🔐 LKRG 1.0 – strażnik jądra w
- [Instalacja Machine Learning (ML) na Linux Tensor Flow Lite (TFLite) dla języka Python](https://poznajlinuxa.pl/linux/instalacja-machine-learning-ml-na-linux-tensor-flow-lite-tflite-dla-jezyka-python/4812/) - Kiedy potrzebujemy dokonać predykcji lub klasyfikacji na SBC z Linuxem (mikrokomputerze typu Raspberry Pi lub Luckfox Lyra) musimy często skorzystać z jednego z popularnych frameworków oraz biblitek w języku Python lub innym do pracy w dziedzinie uczenia maszynowego (ang. Machine Learning). W świecie Open Source dość ciekawą propozycją jest TensofFlow Lite dla mikrokomputerów. Instalacja tylko
- [Komenda jednolinijkowa pokazująca pakiety Debiana lub Ubuntu Linux od najwięcej zajmujących miejsca na dysku](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-jednolinijkowa-pokazujaca-pakiety-debiana-lub-ubuntu-linux-od-najwiecej-zajmujacych-miejsca-na-dysku/4806/) - Jeśli potrzebujesz poznać, jakie pakiety zajmują najwięcej miejsca w Twoim systemie opearacyjnym Linux, oto gotowe polecenie oneliner do terminala systemu Linux (podaje TOP 100 najwięcej zajmujących dysk zainstalowanych pakietów): $ dpkg-query -Wf '${Installed-Size} KB\t\t${Package}\n' | sort -nr | head -n 10033139 KB gcc-1132783 KB vim-runtime32431 KB libicu7019769 KB iso-codes18360 KB python3-numpy17068 KB locales16039 KB cpp-1112232
- [MIPS, DMIPS i DMIPS/MHz – co naprawdę mierzą te metryki wydajności komputerów?](https://poznajlinuxa.pl/linux/mips-dmips-i-dmips-mhz-co-naprawde-mierza-te-metryki-wydajnosci-komputerow/4788/) - W świecie komputerów, a szczególnie systemów wbudowanych i procesorów pracujących pod kontrolą Linuksa, często spotykamy się z różnymi jednostkami opisującymi wydajność: MIPS, DMIPS czy DMIPS/MHz. Na pierwszy rzut oka wszystkie brzmią podobnie, ale w praktyce oznaczają zupełnie różne rzeczy. Warto wiedzieć, czym się różnią i dlaczego nie można ich bezpośrednio porównywać. Czym jest MIPS? MIPS
- [Język programowania Python obchodzi swoje 30-te urodziny - wytnijmy logotyp Pythona na CNC w G-CODE](https://poznajlinuxa.pl/linux/jezyk-programowania-python-obchodzi-swoje-30-te-urodziny-wytnijmy-logotyp-pythona-na-cnc-w-g-code/4776/) - W 1991 roku światło dzienne ujrzała pierwsza wersja języka Python. Guido van Rossum, twórca Pythona, chciał stworzyć język prosty, czytelny i przyjazny dla programistów – coś, co miało być duchowym następcą języka ABC rozwijanego w latach 80. XX wieku. Przez pierwsze lata Python nie miał zbyt wielu konkurentów. Był łatwy do nauczenia i pozwalał na
- [Snap zajmuje dużo miejsca na dysku Linux - jak usunąć stare rewizje / wersje paczek snapd w systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/snap-zajmuje-duzo-miejsca-na-dysku-linux-jak-usunac-stare-rewizje-wersje-paczek-snapd-w-systemie-linux/4729/) - Ostatnio w tej tematyce podzieliliśmy się z Wami art. p.t. Snap odzyskaj miejsce - jak usunąć stare rewizje / wersje paczek snapd w systemie Linux a dzisiaj postanowiliśmy kontynuować ten temat, ale innymi komendami w terminalu Linux. Sprawdzenie, ile miejsca zajmują pakiety SNAP $ du -hcs /var/lib/snapd/snaps/* | sort -h Przykładowy wynik zapytania: 4,0K /var/lib/snapd/snaps/bare_5.snap4,0K
- [KollibriOS – system operacyjny mniejszy niż dyskietka (ciekawostka!)](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/kollibrios-system-operacyjny-mniejszy-niz-dyskietka-ciekawostka/4759/) - W świecie komputerów przyzwyczailiśmy się, że systemy operacyjne ważą dziesiątki gigabajtów. Jeden ze słynniejszych potrafi zająć ponad 20 GB, a nawet popularne dystrybucje Linuksa często wymagają kilku gigabajtów miejsca. Są też wersje Linuxa mini, oczywiście. A co jeśli powiem Ci, że istnieje alternatywny eksperymentalny system (ciekawostka!), który mieści się… na jednej dyskietce? Mowa o KollibriOS
- [Shotcut - Potężna i Przyjazna Edycja Wideo na Linuksie 🎬](https://poznajlinuxa.pl/linux/shotcut-potezna-i-przyjazna-edycja-wideo-na-linuksie-🎬/4721/) - W świecie Linuksa często słyszymy, że profesjonalna edycja wideo to domena innych systemów operacyjnych. Ale to mit, który warto obalić — szczególnie dzięki takim aplikacjom jak Shotcut. Ten darmowy, otwartoźródłowy edytor wideo udowadnia, że użytkownicy Linuksa nie muszą iść na kompromisy, gdy chcą tworzyć wysokiej jakości materiały filmowe. 🛠 Co to jest Shotcut? Shotcut to
- [Linux Kernel 6.x: Techniczne smaczki, które naprawdę robią różnicę](https://poznajlinuxa.pl/linux/linux-kernel-6-x-techniczne-smaczki-ktore-naprawde-robia-roznice/4718/) - Wprowadzenie Droga jądra Linux od wersji 1.x do 6.x to podróż pełna technicznych innowacji, daleko wykraczających poza marketingowe slogany. Seria 6.x to nie kilofy nowych funkcji, lecz drobne, lecz sprytne usprawnienia i "smaczki" techniczne – narzędzia dla tych, którzy chcą zajrzeć pod maskę operacyjnego serca systemu. W tym wpisie przyjrzymy się takim właśnie ciekawostkom, które
- [Linux Kernel 6.x: Kluczowe nowości i przełomowe funkcje w najnowszych wersjach](https://poznajlinuxa.pl/linux/linux-kernel-6-x-kluczowe-nowosci-i-przelomowe-funkcje-w-najnowszych-wersjach/4711/) - Ewolucja jądra Linux Od swoich skromnych początków w 1991 roku, jądro Linux przeszło niewyobrażalną transformację — od prostego, jednostanowiskowego systemu eksperymentalnego do fundamentu serwerów, superkomputerów i urządzeń wbudowanych. Każda kolejna wersja przynosiła nowe funkcje, lepszą stabilność i szerokie wsparcie sprzętowe. Seria 6.x kontynuuje tę tradycję, wprowadzając liczne usprawnienia, które przyspieszają działanie, zwiększają bezpieczeństwo i rozszerzają
- [Krótka historia zmian w jądrze systemu Linux (ang. Linux kernel)](https://poznajlinuxa.pl/jadro-systemu/krotka-historia-zmian-w-jadrze-systemu-linux-ang-linux-kernel/487/) - Oto krótka historia zmian w jądrze systemu Linux (ang. Linux kernel) od początku do najnowszych wersji "w pigułce": Linux 1.x: (1991-1996) Wersja Linux 0.01 została wydana 1991 roku. Wersja Linux 1.0 została wydana 14 marca 1994 roku. Wersja Linux 1.2, wprowadziła wsparcie dla procesorów Alpha i SPARC. Wersja Linux 1.3 zintegrowała wsparcie dla wielu architektur
- [Najlepsze narzędzia do jakości kodu Python  usprawniające proces deweloperski](https://poznajlinuxa.pl/linux/najlepsze-narzedzia-do-jakosci-kodu-python-usprawniajace-proces-deweloperski/4300/) - Czy używasz narzędzi do poprawy jakości swojego kodu w języku Python? Jeśli nie, tracisz wiele! Ten przewodnik przedstawia najlepsze narzędzia do jakości kodu (ang. code quality tools), które pomogą Ci pisać czystszy, szybszy i bardziej niezawodny kod Python. Zanurzmy się! Spis treści Dlaczego jakość kodu ma znaczenie Narzędzia do statycznej analizy kodu (ang. Static Code
- [Narzędzia do poprawy jakości kodu w systemie Linux: klucz do solidnego rozwoju Twojego oprogramowania](https://poznajlinuxa.pl/linux/narzedzia-do-poprawy-jakosci-kodu-w-systemie-linux-klucz-do-solidnego-rozwoju-twojego-oprogramowania/4295/) - Czy używasz narzędzi do poprawy jakości swojego kodu w środowisku Linux? Jeśli nie, tracisz wiele! Ten przewodnik odkrywa najlepsze narzędzia do zapewnienia czystszego, szybszego i bardziej niezawodnego kodu w systemach opartych na Linuksie. Zanurzmy się w świat narzędzi, które usprawnią Twój proces deweloperski! Spis Treści Dlaczego jakość kodu ma znaczenie? Narzędzia do statycznej analizy kodu
- [Wydano jądro Linux 6.15](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydano-jadro-linux-6-15/4292/) - 25 maja 2025 r. Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra 6.15. Ta najnowsza wersja zawiera dość ważną integrację z Rust, za pośrednictwem sterownika Direct Rendering Manager (DRM) o nazwie NOVA. Oto opis najważniejszych zmian! Napisany w Rust, NOVA zapewnia jądru znaczny wzrost wydajności exFAT i nowy interfejs API fanotify umożliwiający monitorowanie w czasie rzeczywistym zdarzeń montowania
- [Aktualizacje Armbian Linux: obsługa OMV, ulepszenia rozruchu, optymalizacje Rockchip](https://poznajlinuxa.pl/linux/aktualizacje-armbian-linux-obsluga-omv-ulepszenia-rozruchu-optymalizacje-rockchip/4210/) - Armbian to dystrybucja Linuxa, dostosowana do pracy na komputerach jednopłytkowych (ang. SBC, Single Board Computer), takich jak znany wszystkim Raspberry Pi. Można go traktować jako "Linuxa dla Raspberry Pi", choć działa na innych platformach opartych o architekturę ARM. Dystrybucja ta jest oparta na Debianie i oferuje gotowe obrazy systemu do instalacji na konkretnych urządzeniach. Co nowego wytworzyła
- [Jak skonwertować plik PDF do obrazka PNG w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/jak-skonwertowac-plik-pdf-do-obrazka-png-w-linux/4004/) - Aby przekonwertować plik PDF na wysokiej jakości obrazy PNG za pomocą wiersza poleceń w systemie Linux, możesz użyć narzędzia pdftoppm. To narzędzie, będące częścią projektu Poppler, umożliwia wyodrębnianie pojedynczych stron z pliku PDF i konwertowanie ich na różne formaty obrazów, w tym PNG. Zainstaluj program pdftoppm w Linux Jeśli jeszcze go nie masz, zainstaluj pakiet
- [Okresowy układ algorytmów uczenia maszynowego – krok w stronę nowych odkryć AI](https://poznajlinuxa.pl/technologia/okresowy-uklad-algorytmow-uczenia-maszynowego-krok-w-strone-nowych-odkryc-ai/3601/) - W świecie sztucznej inteligencji (AI) innowacje często bazują na wcześniejszych osiągnięciach. Nowe modele powstają w wyniku udoskonalenia istniejących metod lub ich kreatywnego łączenia. Badacze z MIT postanowili ułatwić ten proces, tworząc okresowy układ algorytmów uczenia maszynowego – ramy, które pozwalają naukowcom lepiej zrozumieć powiązania między klasycznymi metodami uczenia maszynowego (ang. Machine Learning) i skuteczniej wykorzystywać
- [10 narzędzi otwartoźródłowych na Linuxa do obsługi kamerki](https://poznajlinuxa.pl/linux/10-narzedzi-otwartozrodlowych-na-linuxa-do-obslugi-kamerki/3516/) - Kamerki internetowe są dziś nieodzownym elementem komunikacji — od rozmów w pracy, przez nagrywanie vlogów, aż po monitorowanie otoczenia czy eksperymenty z widzeniem komputerowym (ang. Computer VIsion). Linux, jako bogaty system o ogromnym wsparciu społeczności Open Source, oferuje szeroki wybór darmowych i otwartoźródłowych (ang. Open Source) narzędzi do obsługi kamer. Poniżej prezentujemy 10 najciekawszych aplikacji
- [Budowanie projektów Python z SCons i SConstruct – porównanie do narzędzi typu Make](https://poznajlinuxa.pl/linux/budowanie-projektow-python-z-scons-i-sconstruct-porownanie-do-narzedzi-typu-make/3508/) - Automatyzacja procesu budowania projektów (ang. CI/CD) jest kluczowym aspektem programowania, zwłaszcza w większych przedsięwzięciach. W świecie Linuxa jednym z najczęściej używanych narzędzi do tego celu jest Make, ale istnieją alternatywy, które oferują bardziej nowoczesne i elastyczne podejście. Jednym z takich narzędzi jest SCons, który korzysta z plików SConstruct zamiast Makefile. W tym artykule porównamy SCons
- [7 narzędzi z Linuxa zwiększających produktywność programistyczną](https://poznajlinuxa.pl/linux/7-narzedzi-z-linuxa-zwiekszajacych-produktywnosc-programistyczna/3409/) - Linux od lat pozostaje ulubionym systemem operacyjnym programistów, głównie ze względu na swoją elastyczność, otwartość oraz niezwykle potężne narzędzia terminalowe. Terminal Linuxa pozwala na szybkie wykonywanie operacji, skuteczne monitorowanie aplikacji, analizowanie metryk oraz sprawne przeglądanie logów. Dzięki niemu programista może błyskawicznie reagować na zmiany, testować kod na żywo oraz usprawniać procesy automatyzacji. Narzędzia usprawniające produktywność
- [Polskie dystrybucje Linuxa](https://poznajlinuxa.pl/linux/polskie-dystrybucje-linuxa/616/) - Polska ma wiele do zaoferowania w świecie Open Source, a rodzimych dystrybucji Linuxa nie brakuje. Przyjrzyjmy się kilku interesującym systemom opartym na jądrze Linux, które wyróżniają się na tle innych. SparkyLinux Ranking na DistroWatch: 24 SparkyLinux to lekkie i szybkie środowisko Linux, stworzone z myślą o zarówno starszych, jak i nowych komputerach. Wyróżnia się spersonalizowanymi
- [Analiza zużycia pamięci w programach w systemie Linux z narzędziem memusage](https://poznajlinuxa.pl/linux/analiza-zuzycia-pamieci-w-programach-w-systemie-linux-z-narzedziem-memusage/3206/) - System operacyjny Linux dostarcza szeroki wachlarz narzędzi do monitorowania i zarządzania zasobami systemowymi. Jednym z nich jest memusage, które umożliwia analizę zużycia pamięci przez aplikacje i procesy uruchomione w systemie. W tym artykule przyjrzymy się funkcjonalności tej komendy, sposobom jej użycia oraz interpretacji wyników. Wprowadzenie do memusage memusage to narzędzie monitorujące użycie pamięci przez procesy
- [OpenZFS – Nowoczesny System Plików dla Linuxa](https://poznajlinuxa.pl/linux/openzfs-nowoczesny-system-plikow-dla-linuxa/3193/) - System plików ZFS powstał w firmie Sun Microsystems i został wprowadzony w systemie operacyjnym Solaris w 2001 roku. Jego celem było dostarczenie zaawansowanego, skalowalnego i bezpiecznego systemu plików, który miał wyeliminować wiele problemów związanych z tradycyjnymi rozwiązaniami. Po przejęciu Sun Microsystems przez Oracle dalszy rozwój ZFS stał się zamknięty, co doprowadziło do powstania OpenZFS –
- [Snapshoty w OpenZFS – Bezpieczne Kopie Danych w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/snapshoty-w-openzfs-bezpieczne-kopie-danych-w-linux/3198/) - Jedną z najpotężniejszych funkcji OpenZFS jest możliwość tworzenia snapshotów, czyli zamrożonych kopii danych w określonym momencie. Snapshoty pozwalają użytkownikom na szybkie przywracanie plików, minimalizując ryzyko utraty informacji w wyniku błędów, uszkodzeń lub przypadkowego skasowania danych. Jak działają snapshoty w systemie plików OpenZFS? Snapshoty w OpenZFS działają na zasadzie kopii zapasowych na poziomie systemu plików, ale
- [Narodziny UNIXa - spojrzenie lupą na czasy przed Linuxem](https://poznajlinuxa.pl/terminal/narodziny-unixa-spojrzenie-lupa-na-czasy-przed-linuxem/2946/) - Czasami wydaje się, że Unix istnieje od zawsze, przynajmniej dla użytkowników, którzy używają Linuksa lub BSD w jakiejkolwiek formie od dekady lub dłużej. Jego ideały położyły podwaliny pod Linuksa i stanowią podstawę systemu macOS. Nowoczesna wersja (FreeBSD) jest używana na tysiącach serwerów, podczas gdy Linux rządzi przestrzenią serwerów wraz z przemysłem superkomputerów. Mimo że jego
- [Świętujemy 20 lat od powstania zarządzania wersją kodu git - twórcą jest Linux Torvalds, ten sam gość od Linuxa!](https://poznajlinuxa.pl/linux/swietujemy-20-lat-od-powstania-zarzadzania-wersja-kodu-git-tworca-jest-linux-torvalds-ten-sam-gosc-od-linuxa/2826/) - Dwadzieścia lat temu, w 2005 roku, Linus Torvalds, twórca systemu operacyjnego Linux, zapoczątkował nową erę w świecie programowania, tworząc Git – system zarządzania wersją, który zmienił sposób, w jaki programiści na całym świecie współpracują nad kodem. Dlaczego powstał Git? Git narodził się z potrzeby. Torvalds, stojący na czele rozwoju jądra Linux, szukał alternatywy dla poprzedniego
- [Jak wyczyścić logi /var/log/journal w Linux?](https://poznajlinuxa.pl/linux/jak-wyczyscic-logi-var-log-journal-w-linux/467/) - System Journal (dziennik systemowy) Otwarty system operacyjny GNU Linux ma wbudowany mechanizm do zbierania i przechowywania dzienników zdarzeń systemowych, tzw. "system journal". W większości dystrybucji Linuxa jest to usługa o nazwie systemd-journald. Zbiera ona dane na temat działania systemu, takie jak uruchamianie i zatrzymywanie usług, logowanie się użytkowników, błędy systemowe itp. Te dzienniki mogą być
- [OpenSUSE Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/opensuse-linux-2/430/) - OpenSUSE Linux to otwarty, stabilny i przyjazny system operacyjny. Historia OpenSUSE Linux OpenSUSE, pierwotnie znane jako SUSE Linux, ma korzenie w Niemczech i zostało zapoczątkowane w 1992 roku. Nazwa "SUSE" pochodzi z języka niemieckiego "Software und System-Entwicklung" (po polsku Oprogramowanie i Rozwój Systemów). Kluczowym momentem w historii OpenSUSE było partnerstwo z firmą Novell w 2003
- [Linux na dyskietce – historia i przykładowe mini dystrybucje Linuxa z minionych lat](https://poznajlinuxa.pl/linux/linux-na-dyskietce-historia-i-przykladowe-mini-dystrybucje-linuxa-z-minionych-lat/1231/) - W dobie dzisiejszych wydajnych komputerów, gigabajtowych instalacji i zaawansowanych środowisk graficznych, trudno uwierzyć, że Linux mógł działać zaledwie na jednej lub kilku dyskietkach. A jednak – w latach 90-tych powstało wiele mini dystrybucji systemu Linux, które mieściły się na tradycyjnych nośnikach 1,44 MB. To były czasy, gdy oszczędność miejsca i zasobów była kluczowa, a kreatywność
- [Co to jest microcode i do czego służy w Linux?](https://poznajlinuxa.pl/linux/co-to-jest-microcode-i-do-czego-sluzy-w-linux/1170/) - W świecie systemów operacyjnych Linux odgrywa kluczową rolę w zapewnianiu stabilności i wydajności na różnych platformach sprzętowych. Jednym z mniej znanych, ale niezwykle istotnych elementów wpływających na działanie systemu jest microcode. W tym artykule wyjaśniamy, czym jest microcode, do czego służy w Linuxie i dlaczego warto go aktualizować. Czym jest microcode? Microcode (lub mikrokod) to
- [Ubuntu 25.04 „Plucky Puffin” Wkracza w Publiczne Testy Beta z jądrem Linux 6.14 i GNOME 48](https://poznajlinuxa.pl/linux/ubuntu-25-04-plucky-puffin-wkracza-w-publiczne-testy-beta-z-jadrem-linux-6-14-i-gnome-48/1213/) - Finalne wydanie Ubuntu 25.04 (Plucky Puffin) planowane jest na 17 kwietnia 2025 roku. Canonical udostępniło dziś wersję beta nadchodzącego wydania Ubuntu 25.04 (Plucky Puffin) do publicznych testów beta, co stanowi okazję do zapoznania się z nowościami, jakie znajdą się w wersji finalnej. Zasilane przez niedawno wydany kernel Linux 6.14 i wyposażone w najnowsze środowisko GNOME
- [Historia sterowników (drivers) w jądrze (kernel) Linuxa i ewolucja ich funkcjonalności](https://poznajlinuxa.pl/linux/historia-sterownikow-drivers-w-jadrze-kernel-linuxa-i-ewolucja-ich-funkcjonalnosci/1220/) - W poprzednim artykule przedstawiliśmy fundament budowania i sens istnienia sterowników jądra Linuxa. Możesz przeczytać o tym w art p.t.: Sterowniki (drivers) w jądrze (kernel) Linux: Technologiczny Filament Świata Oprogramowania – Wprowadzenie. Szybki przegląd historii zmian w jądrze Linuxa 1. Jądro Linux 1.x (1991–1994) Pierwsza wersja jądra Linux 1.x była stosunkowo prosta i oferowała ograniczoną obsługę
- [Sterowniki (drivers) w jądrze (kernel) Linux: Technologiczny Filament Świata Oprogramowania - Wprowadzenie](https://poznajlinuxa.pl/linux/sterowniki-drivers-w-jadrze-kernel-linux-technologiczny-filament-swiata-oprogramowania-wprowadzenie/1217/) - Wprowadzenie Sterowniki w jądrze Linuxa to fundament, na którym opiera się interoperacyjność między sprzętem a oprogramowaniem. W artykule przyjrzymy się ich historii, roli w różnych językach programowania, wpływie na rozwój komputerów i oprogramowania oraz omówimy typowe wzorce, narzędzia zarządzania, zalety, wady oraz praktyczne przykłady zastosowań. Historia sterowników jądra Linux Pierwsze wersje jądra Linux w latach
- [Wydano jądro Linux 5.5](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydano-jadro-linux-5-5/1208/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra Linux w wersji 5.5 – pierwszej dużej aktualizacji systemu w 2020 roku. Po praktycznych zmianach w wersji 5.4, takich jak natywna obsługa systemu plików exFAT, Linux 5.5 przynosi kolejne innowacje i usprawnienia. Najważniejsze Nowości Wsparcie dla Raspberry Pi 4 – Dodano pełną kompatybilność z mikrokomputerem Raspberry Pi 4, co otwiera
- [Wydano jądro Linux 5.6](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydano-jadro-linux-5-6/1205/) - 29 marca 2020 roku Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra Linux w wersji 5.6, które przynosi szereg nowych funkcji oraz usprawnień. Dzięki tym zmianom system zyskuje na wydajności, elastyczności oraz bezpieczeństwie. Kluczowe Nowości i Usprawnienia Time namespaces – Funkcja niezbędna do implementacji checkpoint/restore, która umożliwia łatwe zarządzanie stanem systemu. Btrfs asynchronous SSD trimming – Poprawia wydajność
- [Wydano jądro Linux 5.7](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydano-jadro-linux-5-7/1202/) - 31 maja 2020 roku Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra Linux w wersji 5.7. Najnowsza wersja wprowadza wiele nowości, usprawnień oraz funkcji, które zwiększają wydajność i bezpieczeństwo systemu. Oto najważniejsze zmiany: Kluczowe Nowości i Funkcje Obsługa Thermal Pressure – Usprawniono działanie planowacza zadań, umożliwiając podejmowanie bardziej efektywnych decyzji w przypadku zmian częstotliwości procesora. Niezależne rozliczanie planowacza
- [Nowy kernel Linux 5.8](https://poznajlinuxa.pl/linux/nowy-kernel-linux-5-8/1200/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra Linux w wersji 5.8, które przynosi znaczące zmiany i udoskonalenia. Wśród najważniejszych nowości znajdują się: Obsługa kompresji F2FS LZO-RLE, która poprawia wydajność systemu plików F2FS. Nowy sterownik AMD dla czujników energetycznych Zen i Zen 2, który umożliwia dokładniejsze monitorowanie zużycia energii. Obsługa AMDGPU Trusted Memory Zone, zwiększająca bezpieczeństwo pamięci. Shadow
- [Wydanie jądra Linux 5.9](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-5-9/1196/) - Linus Torvalds oficjalnie zaprezentował nową wersję jądra Linux 5.9. Jednym z najważniejszych usprawnień jest optymalizacja obsługi pamięci masowych w ramach strefowej przestrzeni nazw (Zoned Namespace – ZNS) w protokole NVMe. Zmiana ta pozwoli na wydłużenie żywotności nośników oraz lepszą optymalizację pracy. Choć użytkownicy domowi prawdopodobnie nie odczują znaczących różnic, w dużych środowiskach obliczeniowych można spodziewać
- [Wydanie jądra Linux 5.10](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-5-10/1193/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra Linux w wersji 5.10, które przynosi liczne usprawnienia oraz nowe funkcje dla użytkowników systemu. Jest to stabilne wydanie LTS (Long-Term Support), które gwarantuje długoterminową obsługę i wsparcie. Poniżej przedstawiamy kluczowe nowości dotyczące procesorów, grafiki, systemów plików oraz innych aspektów, które uległy zmianie. Obsługa Procesorów W wersji 5.10 kontynuowane są ulepszenia
- [Wydanie jądra Linux 5.15](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-5-15/1191/) - Kluczowe Nowości: NTFS3 i KSMBD Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra Linux w wersji 5.15, które przynosi znaczące ulepszenia. Jednym z najważniejszych jest wprowadzenie nowego sterownika systemu plików NTFS o nazwie NTFS3, optymalizującego odczyt i zapis plików na partycjach NTFS w systemach Linux. Został on opracowany przy wsparciu Paragon Software, co zaowocowało funkcjonalnościami, takimi jak: Zoptymalizowana
- [Rust, Python i Golang: Fundamenty Nowoczesnych Usług Sieciowych, Aplikacji i Mikroserwisów dla Linuxa](https://poznajlinuxa.pl/linux/rust-python-i-golang-fundamenty-nowoczesnych-uslug-sieciowych-aplikacji-i-mikroserwisow-dla-linuxa/1186/) - Wprowadzenie Tworzenie wydajnych i niezawodnych usług sieciowych, aplikacji i mikroserwisów wymaga narzędzi dostosowanych do specyficznych potrzeb współczesnego oprogramowania. Rust, Python i Golang (Go) to trzy języki programowania, które wyróżniają się w tej dziedzinie. Każdy z nich posiada unikalne cechy i zalety, które przyciągają programistów. W artykule przedstawimy tło historyczne tych języków, sposób ich działania, a
- [Perl, Python, Lua w Web Developmencie: Porównanie i Zastosowanie](https://poznajlinuxa.pl/linux/perl-python-lua-w-web-developmencie-porownanie-i-zastosowanie/1182/) - Wprowadzenie Języki programowania Perl, Python i Lua odgrywają istotną rolę w tworzeniu usług i stron internetowych. Każdy z nich posiada unikalne cechy i zastosowania, które uczyniły je popularnymi w świecie programistów. W tym artykule przyjrzymy się tłu historycznemu tych języków, omówimy sposób ich działania, pokażemy przykłady kodu oraz porównamy ich wady i zalety. Na koniec
- [ECMAScript, JavaScript, TypeScript – Fundamenty Współczesnego Web Developmentu w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/ecmascript-javascript-typescript-fundamenty-wspolczesnego-web-developmentu-w-linux/1179/) - Wprowadzenie Rozwój internetu i usług webowych wymagał narzędzi, które pozwalały na budowanie dynamicznych i interaktywnych aplikacji. ECMAScript, JavaScript oraz TypeScript stanowią fundament dla takich technologii. Choć są ze sobą powiązane, każdy z tych języków/dialektów ma unikalne cechy, które przyczyniły się do ich popularności. W artykule przedstawimy ich tło historyczne, sposób działania, wady i zalety oraz
- [Wyrażenia Regularne (regexp) w Zastosowaniach Webowych: Kluczowe Narzędzie Programisty Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/wyrazenia-regularne-regexp-w-zastosowaniach-webowych-kluczowe-narzedzie-programisty-linux/1177/) - Wprowadzenie W świecie rozwoju usług internetowych i stron www, wyrażenia regularne (ang. regex) odgrywają fundamentalną rolę w programowaniu w Linux. Są narzędziem, które pozwala na precyzyjne operacje na tekście, co jest kluczowe dla wielu aspektów programowania i zarządzania danymi w aplikacjach webowych. Od walidacji danych użytkownika po analizę logów serwera — regex są nieodzownym składnikiem
- [Zastosowania Wyrażeń Regularnych (regexp) w Rzeczywistych Scenariuszach](https://poznajlinuxa.pl/linux/zastosowania-wyrazen-regularnych-regexp-w-rzeczywistych-scenariuszach/1174/) - Wyrażenia regularne (regex) są szeroko stosowane w różnych dziedzinach, dzięki swojej wszechstronności w pracy z tekstowymi wzorcami. Oto kilka rzeczywistych przykładów ich zastosowania: Przetwarzanie Tekstu i Wyszukiwanie: Wyszukiwarki internetowe: Doprecyzowanie wyników wyszukiwania poprzez dopasowanie konkretnych wzorców w treści stron. Parsowanie dokumentów: Wyciąganie danych takich jak daty, nazwy czy adresy e-mail z nieustrukturyzowanych dokumentów. Walidacja Danych:
- [Wyrażenia Regularne - regexp: Kluczowe Narzędzie w Programowaniu](https://poznajlinuxa.pl/linux/wyrazenia-regularne-regexp-kluczowe-narzedzie-w-programowaniu/1172/) - Historia Wyrażeń Regularnych Wyrażenia regularne (regex lub regexp) mają swoją genezę w połowie XX wieku. Koncept narodził się dzięki pracom matematyka Stephena Kleene'a, który wprowadził pojęcie algebr regularnych w teorii języków formalnych. Z czasem wyrażenia regularne zaczęły być używane w oprogramowaniu, np. w systemach UNIX, dzięki pracy Kena Thompsona, który zintegrował je z narzędziami tekstowymi.
- [Linux Kernel Dependency Tree – co to jest i jak działa?](https://poznajlinuxa.pl/linux/linux-kernel-dependency-tree-co-to-jest-i-jak-dziala/1164/) - Jądro Linuxa (ang, Linux Kernel) to złożony ekosystem, składający się z tysięcy modułów i zależności między nimi. Jednym z kluczowych elementów jego organizacji jest dependency tree – drzewo zależności jądra. Struktura ta określa, w jaki sposób moduły i komponenty systemu są ze sobą powiązane oraz jakie elementy muszą być załadowane, aby inne mogły poprawnie funkcjonować.
- [Wydanie jądra Linux 6.14](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-14/1160/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie stabilnej wersji jądra Linux 6.14, która przynosi szereg nowych funkcji, ulepszeń oraz rozszerzone wsparcie sprzętowe. Najważniejsze nowości w Linux 6.14 Wersja 6.14 wprowadza wsparcie dla równoważenia odczytu w Btrfs RAID1, nowy podsystem ntsync dla M$ NT, który poprawia emulację gier w Wine, oraz obsługę buforowanego wejścia/wyjścia bez buforowania. Znalazło się również
- [Wydanie jądra Linux 6.13](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-13/1157/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie stabilnej wersji jądra Linux 6.13, która przynosi liczne nowe funkcje, ulepszenia w obsłudze sprzętu oraz optymalizacje systemowe. Najważniejsze nowości w Linux 6.13 Linux 6.13 wprowadza obsługę leniwego wywłaszczania, co upraszcza logikę działania jądra, oraz możliwość uruchamiania Linuksa na chronionych maszynach wirtualnych (realm) w ramach Arm CCA (Confidential Compute Architecture). Nowa wersja
- [Wydanie jądra Linux 6.12](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-12/1153/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie stabilnej wersji jądra Linux 6.12, które przynosi liczne nowości, usprawnienia oraz rozszerzone wsparcie sprzętowe. Najważniejsze nowości w Linux 6.12 Jądro Linux 6.12 wprowadza obsługę „PREEMPT_RT” dla operacji w czasie rzeczywistym oraz nowy harmonogram o nazwie sched_ext. Dodano również możliwość wyświetlania komunikatów paniki DRM jako kodów QR oraz obsługę Clang (w tym
- [Wydanie jądra Linux 6.11](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-11/1150/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie stabilnej wersji jądra Linux 6.11, które wprowadza nowy podsystem sterowników umożliwiający przesyłanie danych dla chipów Bluetooth i WLAN na platformach Qualcomm. Do nowości zalicza się również obsługę funkcji getrandom() dla vDSO w systemach x86 oraz nowy mechanizm mapowania w mmap(2), pozwalający na automatyczne zerowanie stron pamięci w razie jej przeciążenia. Dodatkowo
- [Wydanie jądra Linux 6.10](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-10/1145/) - Linus Torvalds poinformował o wydaniu nowej wersji jądra Linux 6.10, będącą najnowszą stabilną gałęzią systemu. Wprowadza ona szereg nowych funkcji oraz ulepszeń w zakresie wsparcia sprzętowego i wydajności. Najważniejsze nowości w Linux 6.10 Do kluczowych zmian należy dodanie nowego wywołania systemowego mseal(), które umożliwia uszczelnianie pamięci, a także wsparcie dla języka Rust na architekturze RISC-V.
- [Wydanie jądra Linux 6.9](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-9/1142/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra Linux 6.9, które jest najnowszą stabilną wersją tego systemu, przynoszącą nowe funkcje oraz rozszerzoną obsługę sprzętu. Najważniejsze nowości w Linux 6.9 Wśród kluczowych ulepszeń znajduje się obsługa języka Rust dla architektury AArch64 (ARM64), a także mechanizm Intel FRED (ang. Flexible Return and Event Delivery), który usprawnia dostarczanie zdarzeń na poziomie
- [Wydanie jądra Linux 6.8](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-8/1139/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra Linux 6.8, najnowszej wersji stabilnej tego systemu, która wprowadza szereg innowacji, ulepszeń sprzętowych i optymalizacji. Najważniejsze nowości w Linux 6.8 Jądro Linux 6.8 wprowadza wirtualizację LAM (ang. Linear Address Masking) i obsługę pamięci „guest-first” dla KVM. Dodatkowo dodano podstawowy mechanizm do sprawdzania i naprawy systemu plików online w Bcachefs –
- [Wydanie jądra Linux 6.7](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-7/1136/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra Linux 6.7 – najnowszej stabilnej wersji tego systemu, która przynosi szereg nowych funkcji, ulepszeń i rozszerzeń. Najważniejsze nowości w Linux 6.7 Jednym z kluczowych dodatków jest implementacja systemu plików bcachefs, wykorzystującego mechanizm Copy-on-Write (COW). Bcachefs został zaprojektowany jako nowoczesne rozwiązanie konkurujące z funkcjonalnością oferowaną przez Btrfs i ZFS, zachowując jednocześnie
- [Wydanie jądra Linux 6.0](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-0/1132/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra Linux 6.0, które wprowadza szereg nowych funkcji, ulepszeń w obsłudze sprzętu oraz liczne poprawki związane z bezpieczeństwem i stabilnością systemu. Nowe funkcje i ulepszenia Po dwóch miesiącach intensywnych prac, Linux 6.0 przynosi znaczące usprawnienia, w tym obsługę architektury AArch64 (ARM64) umożliwiającą wymianę przezroczystych dużych stron pamięci bez potrzeby ich dzielenia.
- [Wydanie jądra Linux 6.1](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-1/1127/) - Linus Torvalds ogłosił premierę jądra Linux 6.1, które wprowadza szereg nowych funkcji, aktualizacji sterowników oraz usprawnień w obsłudze sprzętu, a także liczne inne zmiany. Eksperymentalne wsparcie dla Rusta Po ponad dwóch miesiącach intensywnych prac nad wersją oznaczoną nazwą kodową „Hurr durr I’ma ninja sloth” wprowadzono eksperymentalne wsparcie dla języka Rust. Obecna implementacja jest jednak na
- [Wydanie jądra Linux 6.2](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-2/1124/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra Linux 6.2, które przynosi liczne udoskonalenia, nowe sterowniki sprzętowe oraz dodatkowe funkcje, zwiększając możliwości i efektywność systemu. Nowe funkcje i ulepszenia Wersja 6.2 wprowadza ochronne równoważenie obciążenia (PLB) dla protokołu IPv6, asynchroniczne powiadamianie o wyjściu firmy Intel, a także mechanizm FineIBT (Fine-grained Indirect Branch Tracking) poprawiający integralność przepływu sterowania dla
- [Wydanie jądra Linux 6.3](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-3/1120/) - Linus Torvalds ogłosił premierę jądra Linux 6.3, które wprowadza liczne aktualizacje i nowe sterowniki sprzętowe, a także istotne ulepszenia oraz świeże funkcje dla użytkowników. Nowe funkcje w Linux 6.3 Wśród najważniejszych nowości w tej wersji znalazł się sterownik DRM z akceleracją dla Intel VPU (Versatile Processing Unit), obsługujący VPU IP 2.7 zintegrowane w procesorach Intel
- [Wydanie jądra Linux 6.4](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-4/1118/) - Linus Torvalds ogłosił premierę jądra Linux 6.4, które wprowadza nowe funkcjonalności, udoskonalenia w obsłudze sprzętu oraz aktualizacje wielu sterowników, aby zapewnić jeszcze wyższą wydajność systemu. Nowości w Linux 6.4 Jądro Linux 6.4 wprowadza obsługę Intel LAM (Linear Address Masking), która oferuje nowe rozwiązania w zarządzaniu pamięcią, oraz rozszerzone funkcje śledzenia zdarzeń użytkownika. Dodano także możliwość
- [Wydanie jądra Linux 6.5](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-5/1115/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie nowej wersji jądra Linux 6.5, które przynosi liczne usprawnienia, świeże funkcje oraz zaktualizowane sterowniki, umożliwiające lepsze wsparcie dla sprzętu i optymalizację działania systemu. Po siedmiu tygodniach fazy RC, jądro Linux 6.5 ujrzało światło dzienne, wprowadzając nowości takie jak: wsparcie MIDI 2.0 w ALSA, obsługa ACPI dla architektury RISC-V, integracja Landlock z
- [Wydanie jądra Linux 6.6](https://poznajlinuxa.pl/linux/wydanie-jadra-linux-6-6/1111/) - Linus Torvalds ogłosił wydanie jądra Linux 6.6, które wprowadza szereg interesujących ulepszeń, nowych funkcji i aktualizacji sterowników, zwiększając wsparcie sprzętowe oraz ogólną wydajność systemu. Najważniejsze cechy Linux 6.6: Do kluczowych nowości należy długo oczekiwana funkcja Shadow Stack, która stanowi ochronę przed atakami polegającymi na nadpisywaniu stosu na procesorach Intel. Wprowadzono także nowy sterownik umożliwiający modyfikowanie
- [Typowe role w IT w obszarach Linuxa – programista i administrator Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/typowe-role-w-it-w-obszarach-linuxa-programista-i-administrator-linux/1095/) - W świecie technologii informatycznych, Linux odgrywa kluczową rolę jako fundament licznych systemów operacyjnych, serwerów, urządzeń mobilnych i oprogramowania. Jednocześnie to środowisko jest głównym polem działania dwóch istotnych profesji – programistów i administratorów systemów. Obie te role są nieodłącznym elementem każdego zespołu IT, jednak ich zakresy obowiązków i perspektywy różnią się diametralnie. Każda z nich wymaga
- [Narodziny filozofii DevOps](https://poznajlinuxa.pl/linux/narodziny-filozofii-devops/1104/) - Historia DevOps sięga początków XXI wieku, kiedy to dynamiczny rozwój technologii, coraz bardziej złożone systemy IT oraz szybki cykl życia oprogramowania zaczęły ujawniać wyzwania w klasycznym podziale ról między programistami a administratorami. Ograniczenia wynikające z izolacji tych dwóch grup – programistów odpowiedzialnych za tworzenie aplikacji i administratorów zarządzających infrastrukturą – skłoniły organizacje do poszukiwania lepszych
- [Jakie obszary techniczne systemu Linux są ważne dla programisty, a jakie dla administratora?](https://poznajlinuxa.pl/linux/jakie-obszary-techniczne-systemu-linux-sa-wazne-dla-programisty-a-jakie-dla-administratora/1089/) - Świat IT składa się z wielu specjalizacji, ale dwie z nich – programista i administrator Linux – odgrywają kluczową rolę w tworzeniu oraz utrzymaniu systemów. Choć obie profesje współpracują i często się przenikają, ich zadania, podejście do problemów i zakres odpowiedzialności znacząco się różnią. Programista to twórca aplikacji i systemów, który koncentruje się na pisaniu
- [Jakie pliki wykonywalne można uruchomić na Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/jakie-pliki-wykonywalne-mozna-uruchomic-na-linux/181/) - System operacyjny Linux słynie ze swojej elastyczności, szerokiego wsparcia dla różnych formatów plików wykonywalnych i zdolności do adaptacji. W praktyce oznacza to, że na systemach z Linuxem można uruchamiać wiele rodzajów programów, zarówno natywnych, jak i pochodzących z innych systemów operacyjnych, takich jak M$, MacOS, FreeBSD czy DOS. W tym artykule omówimy, jakie formaty plików
- [FreeIPA to otwarte zarządzanie tożsamością, polityką i audytowaniem w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/freeipa-to-otwarte-zarzadzanie-tozsamoscia-polityka-i-audytowaniem-w-linux/1074/) - W świecie dynamicznie rozwijających się środowisk IT, zarządzanie tożsamością, polityką i audytowaniem stanowi nieodzowny element zapewnienia bezpieczeństwa i kontroli w systemach. FreeIPA (ang. Identity, Policy and Audit) to otwarte oprogramowanie, które umożliwia centralne zarządzanie tymi kluczowymi aspektami w systemach Linux. W tym artykule przyjrzymy się, czym jest FreeIPA, jak je zainstalować na systemach Linux Debian/Ubuntu,
- [Programowanie kontraktowe (Design by Contract) w języku Scala](https://poznajlinuxa.pl/linux/programowanie-kontraktowe-design-by-contract-w-jezyku-scala/1051/) - Wstęp Programowanie kontraktowe (Design by Contract, DbC) to podejście do projektowania i tworzenia oprogramowania, które polega na formalnym definiowaniu zasad interakcji między komponentami systemu. Wprowadza kontrakty (specyfikacje), które opisują warunki wstępne (preconditions), warunki końcowe (postconditions) oraz niezmienniki (invariants). Dzięki DbC można znacząco poprawić niezawodność i czytelność kodu. Język Scala, łącząc cechy obiektowego i funkcyjnego programowania,
- [Dlaczego kod jądra Linux ma wstawki w języku Assembler? Na przekór kompilatorom!? ;-)](https://poznajlinuxa.pl/linux/dlaczego-kod-jadra-linux-ma-wstawki-w-jezyku-assembler-na-przekor-kompilatorom/1027/) - Jądro Linuxa to potężny fundament, na którym opiera się większość współczesnych systemów operacyjnych. Choć język C dominuje w kodzie źródłowym jądra Linux, nie brakuje tam również wstawek w języku Assembler. Dlaczego tak jest? Czy kompilatory nie są wystarczająco dobre? Przyjrzyjmy się genezie problemu i zastanówmy się, jakie znaczenie mają wstawki w Assemblerze w świecie Linuxa.
- [LTTng: Linux Trace Toolkit Next Generation - do zrozumienia działania jądra Linuxa](https://poznajlinuxa.pl/linux/lttng-linux-trace-toolkit-next-generation-do-zrozumienia-dzialania-jadra-linuxa/1015/) - Wstęp W świecie Linuxa zrozumienie zachowania i wydajności systemu jest kluczowe dla deweloperów i administratorów systemów. Jednym z potężnych narzędzi, które powstały, aby sprostać tej potrzebie, jest Linux Trace Toolkit: następna generacja (LTTng). Ten otwartoźródłowy framework do śledzenia zapewnia wszechstronny wgląd zarówno w jądro Linuxa, jak i aplikacje użytkownika, co czyni go nieodzownym narzędziem do
- [Programowanie w języku D: Tworzenie programu "HelloWorld" na Linuxie](https://poznajlinuxa.pl/linux/programowanie-w-jezyku-d-tworzenie-programu-helloworld-na-linuxie/1007/) - Linux to system operacyjny, który od dawna przyciąga programistów dzięki swojej elastyczności, wszechstronności i mocnym narzędziom programistycznym. Jednym z mniej znanych, ale bardzo potężnych języków programowania na Linuxie jest język D. D jest językiem programowania, który łączy wydajność języków takich jak C i C++ z nowoczesnymi cechami, które ułatwiają programowanie. W tym artykule przyjrzymy się,
- [W jakim języku jest napisany Linux?](https://poznajlinuxa.pl/linux/w-jakim-jezyku-jest-napisany-linux/590/) - Linux to system operacyjny typu Open Source, który od początku swojego istnienia rozwija się dzięki społeczności programistów z całego świata. Kluczową częścią każdego systemu operacyjnego jest jego jądro (ang. kernel), które w Linuxie zostało zaprojektowane z myślą o wydajności, bezpieczeństwie i elastyczności. Ale w jakim języku zostało napisane jądro Linuxa? Czy system ten wspiera również
- [W jaki sposób skompilować lekkie jądro Linuxa do rozmiaru poniżej 1MB](https://poznajlinuxa.pl/jadro-systemu/w-jaki-sposob-skompilowac-lekkie-jadro-linuxa-do-rozmiaru-ponizej-1mb/719/) - Aby skompilować lekką wersję jądra Linuxa, możesz postępować według poniższych kroków: Pobierz kod źródłowy jądra Możesz pobrać go z oficjalnej strony jądra Linuxa lub z repozytorium dystrybucji, którą używasz lub z github np: # UWAGA! Ważna uwaga, niniejsza linijka spowoduje pobranie wielkiego repozytorium Linuxa. To są konkretne dziesiątki Gigabajtów! $ git clone https://github.com/torvalds/linux.git # Lepszym
- [Język programowania LISP wiecznie żywy w Linux](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/jezyk-programowania-lisp-wiecznie-zywy-w-linux/835/) - Wprowadzenie LISP, jeden z najstarszych języków programowania - ma ponad 50 lat dzisiaj w 2025 roku - , nadal znajduje swoje miejsce w nowoczesnym ekosystemie Linuksa. Pomimo upływu lat, jego potęga, elastyczność i unikalne podejście do programowania sprawiają, że jest on niezmiennie użyteczny. W tym artykule przyjrzymy się, dlaczego LISP pozostaje "wiecznie żywy", jakie narzędzia
- [Co to jest memory debugger oraz memory leaks?](https://poznajlinuxa.pl/linux/co-to-jest-memory-debugger-oraz-memory-leaks/768/) - Wprowadzenie Wyobraź sobie, że piszesz program komputerowy, ale z jakiegoś powodu ten program zaczyna działać dziwnie albo się zawiesza. Może to być spowodowane błędami w zarządzaniu pamięcią - czyli sposobem, w jaki program wykorzystuje pamięć komputera. Wycieki pamięci (ang. memory leaks) powstają gdy program „zapomina” zwolnić niepotrzebną pamięć. Dostęp do niepoprawnych obszarów pamięci, czy też
- [Co się dzieje w Linux, kiedy uruchamiamy program napisany w języku Rust?](https://poznajlinuxa.pl/linux/co-sie-dzieje-w-linux-kiedy-uruchamiamy-program-napisany-w-jezyku-rust/858/) - Rust to nowoczesny język programowania, który zdobywa coraz większą popularność dzięki swojej wydajności, bezpieczeństwu pamięci i wszechstronności. Zrozumienie, co dzieje się "pod maską" podczas uruchamiania programu napisanego w Rust, może pomóc programistom lepiej wykorzystać jego możliwości. W tym wpisie przedstawimy analizę techniczną działania programu skompilowanego w języku Rust w systemie Linux, aby wyjaśnić, jak działa
- [Uproszczone Skryptowanie w Linuxie z Scriptisto](https://poznajlinuxa.pl/linux/uproszczone-skryptowanie-w-linuxie-z-scriptisto/988/) - Wstęp Linux od dawna cieszy się reputacją systemu operacyjnego preferowanego przez programistów i entuzjastów technologii dzięki swojej elastyczności i możliwościom dostosowania. Jednym z kluczowych aspektów, które przyciągają użytkowników do Linuksa, jest potęga skryptowania. Skryptowanie w Linuxie od dawna odgrywa kluczową rolę w automatyzacji zadań, zarządzaniu systemem oraz tworzeniu złożonych procesów. Od początków systemów Unixowych po
- [Programowanie z kontraktami w języku Python](https://poznajlinuxa.pl/linux/programowanie-z-kontraktami-w-jezyku-python/958/) - Wstęp Witaj w kolejnym wpisie na blogu poświęconym programowaniu na systemach Linux! Dziś zagłębimy się w fascynujący świat programowania kontraktowego z użyciem języka Python i dostępnych w nim popularnych bibliotek. Programowanie kontraktowe to podejście w programowaniu komputerów, które pozwala na definiowanie precyzyjnych warunków, które muszą być spełnione przed, w trakcie i po wykonaniu funkcji lub
- [Programowanie kontraktowe za pomocą kontraktów in i out oraz inwariantów w języku D](https://poznajlinuxa.pl/linux/programowanie-kontraktowe-za-pomoca-kontraktow-in-i-out-oraz-inwariantow-w-jezyku-d/952/) - Wstęp Wśród wielu ciekawych języków programowania z listy TOP 60 warto wyróżnić język programowania D oraz kilka jego opisywanych tutaj cech. Kiedy wielu programistów zmaga się z nową składnią (ang. syntax) swojego nowego języka, okazuje się, że dawno temu pewne ciekawe rozwiązania już trafiły do następcy języka C, czyli do języka D :-) Cechy, którymi
- [Co daje nam standard w kompilatorach języka C typu std=C11 i czym się różni od C99 i C98?](https://poznajlinuxa.pl/linux/co-daje-nam-standard-w-kompilatorach-jezyka-c-typu-stdc11-i-czym-sie-rozni-od-c99-i-c98/1001/) - Standardy w kompilatorach C, takie jak C11, C99 i C90 (czasami mylony z C98), są kluczowe dla zapewnienia zgodności kodu między różnymi kompilatorami i platformami. Każdy z tych standardów języka programowania C wprowadza nowe funkcje i udoskonalenia w języku C. Oto główne różnice między nimi: C90 (znany też jako ANSI C lub C89) Wprowadzony w:
- [Ciekawe życie popularnych języków programowania wspierających Linuxa](https://poznajlinuxa.pl/linux/ciekawe-zycie-popularnych-jezykow-programowania-wspierajacych-linuxa/936/) - Wstęp Zgodnie z dzisiejszym stanem wiedzy z TIOBE Index , czyli serwisu śledzącego zmiany w popularności języków programowania, widzimy ciekawe wnioski na temat historii adaptacji niektórych stosowanych dzisiaj języków. Aktualna na dzień dzisiejszy (Luty 2025 roku) kopia listy TIOBE wygląda tak: Cechy wpływające na popularność języków programowania Na poniżej zamieszczonej tabelce widać jak na dłoni,
- [Porównanie cech języków programowania ANSI C oraz D](https://poznajlinuxa.pl/linux/porownanie-cech-jezykow-programowania-ansi-c-oraz-d/929/) - W dzisiejszym dynamicznie rozwijającym się świecie technologii, wybór odpowiedniego języka programowania może mieć kluczowe znaczenie dla sukcesu projektu. Dwa języki, które często są rozważane przez programistów, to języków programowania ANSI C i D. Choć oba mają swoje korzenie w tradycji programowania systemowego, różnią się one pod wieloma względami, oferując unikalne zestawy funkcji i możliwości. W
- [TOP 60 popularnych języków programowania komputerów, które zadziałają na systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/top-60-popularnych-jezykow-programowania-komputerow-ktore-zadzialaja-na-systemie-linux/932/) - Linux, z jego bogactwem dystrybucji i otwartością na eksperymenty, jest idealnym środowiskiem do nauki i eksploracji różnych języków programowania. Od lat wiele języków programowania zyskało popularność w branży IT i przemyśle. Oto lista 20 najczęściej używanych języków programowania w ostatnim czasie (oczywiście są tam też języki znane od ponad 50 lat!): Python - Wszechstronny język,
- [I love ♥ Free Software Day 2025 - wydarzenie z okazji dnia otwartego oprogramowania (Open Source)](https://poznajlinuxa.pl/linux/i-love-free-software-day-2025-wydarzenie-z-okazji-dnia-otwartego-oprogramowania-open-source/818/) - Dzień upamiętniający otwartość w oprogramowaniu Wczoraj udałem się na meetup o nazwie I love Free Software Day 2025, który obywał się w budynku Politechniki Poznańskiej. Został on przygotowany przez społeczność otwartego oprogramowania (ang. Free Software Foundation), w skrócie FSF i użytkowników wszelkich otwartych narzędzi takich jak Linux. Warto wspomnieć tutaj, że na całym świecie w
- [Czym jest i jak działa duży model językowy (ang. LLM) i jaka jest w rola systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/czym-jest-i-jak-dziala-duzy-model-jezykowy-ang-llm-i-jaka-jest-w-rola-systemu-linux/896/) - GPT, czyli Generative Pre-trained Transformer GPT, czyli Generative Pre-trained Transformer, to duży model językowy, inaczej LLM, to wytrenowany model uczenia maszynowego (ang. Machine Learning), który może generować tekst przypominający tekst napisany przez człowieka (np: wypowiedzi na różne tematy lub kod komputerowy). Korzystam z różnych wersji GPT od lat. W tym wpisie zamierzam najpierw zadać pytanie
- [Wprowadzenie do PipeWire](https://poznajlinuxa.pl/linux/wprowadzenie-do-pipewire/880/) - PipeWire to nowoczesne środowisko multimedialne dla systemów opartych na Linuxie, które ułatwia wymianę treści audio i wideo pomiędzy komponentami systemu (szyna multimedialna). PipeWire implementuje funkcjonalność tradycyjnych systemów audio, takich jak PulseAudio, JACK i ALSA. Dodatkowo oferuje podobne funkcje dla zasobów wideo (w tym udostępnianie ekranu i kamery) z obsługą strumieni o niskim opóźnieniu, wysokiej wydajności
- [Lista 30 popularnych dystrybucji systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/lista-30-popularnych-dystrybucji-systemu-linux/480/) - Oto lista 30 popularnych dystrybucji systemu Linux wraz z krótkimi opisami technicznymi dla zwykłego użytkownika: Ubuntu: Jedna z najbardziej popularnych dystrybucji Linuxa, znana ze swojej łatwości użytkowania i szerokiego wsparcia społeczności. Posiada prosty interfejs graficzny i bogaty wybór oprogramowania. Debian: Stabilna i wszechstronna dystrybucja, która jest bazą dla wielu innych dystrybucji. Znana jest z bezpieczeństwa,
- [Manjaro Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/manjaro-linux/294/) - Manjaro Linux to dostępny, przyjazny i otwarty system operacyjny. Manjaro to pochodna dystrybucja systemu operacyjnego GNU/Linux bazująca na dystrybucji Arch Linux. Instalator systemu operacyjnego wykorzystywany przez dystrybucję Manjaro nosi nazwę Calamares i został stworzony przez programistów: Rolanda Singera, Guillaume Benoit i Philipa Müllera. Zapewniając wszystkie korzyści płynące z najnowocześniejszego oprogramowania w połączeniu z naciskiem na szybkie rozpoczęcie pracy, zautomatyzowanymi narzędziami, które
- [D-Bus: Kręgosłup Komunikacji w Systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/d-bus-kregoslup-komunikacji-w-systemie-linux/794/) - Wprowadzenie Systemy operacyjne oparte na jądrze Linux są szeroko stosowane zarówno w środowiskach serwerowych, jak i na komputerach osobistych. Jednym z kluczowych elementów, który umożliwia sprawną komunikację między różnymi aplikacjami i usługami w systemie Linux, jest D-Bus (Desktop Bus). W tym wpisie na bloga dowiemy się, czym jest D-Bus, jak działa, dlaczego jest ważny oraz
- [Arch Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/arch-linux/114/) - Arch Linux - dystrybucja systemu GNU/Linuks stworzona, która stawia za cel prostotę konfiguracji i użytkowania, dostępność znacznej ilości aktualnego oprogramowania, którym można w banalny i wygodny sposób zarządzać. Arch jest oparty na systemie pakietów binarnych kompilowanych zarządzanych program o nazwie pacman. Dystrybucja ma swoje korzenie w 2002 roku, więc uznawana jest za bardzo stabilną. Dokumentacja
- [Automotive Grade Linux (AGL): Przyszłość Oprogramowania dla Pojazdów](https://poznajlinuxa.pl/linux/automotive-grade-linux-agl-przyszlosc-oprogramowania-dla-pojazdow/751/) - Wprowadzenie Automotive Grade Linux (AGL) to inicjatywa otwartego oprogramowania, która łączy producentów samochodów, dostawców i firmy technologiczne w celu przyspieszenia rozwoju i wdrożenia pełnego stosu oprogramowania dla połączonych pojazdów. Dzięki Linuxowi jako sercu, AGL tworzy platformę otwartą od podstaw, która może służyć jako standard branży, umożliwiając szybkie rozwijanie nowych funkcji i technologii. Założenia projektu AGL
- [Jak sprawdzić wersję biblioteki zainstalowanej w Linuxie](https://poznajlinuxa.pl/linux/jak-sprawdzic-wersje-biblioteki-zainstalowanej-w-linuxie/742/) - Każdy użytkownik systemu Linux potrzebuje wraz z rozwojem sprawdzić, gdzie w moim systemie Linux znajduje się biblioteka. Najprostszą metodą jest wykorzystanie terminala poleceń Linux. Różne dystrybucje systemu Linuxa wykorzystują różne lokalizacje systemowych lub użytkowych bibliotek, stąd poniższej podaję przykład z dystrybucji Debian / Ubuntu Linux. Katalogi, w których znajdują się w Linuxie biblioteki mają punkt
- [cbonsai - zrób drzewko w terminalu Linuxa](https://poznajlinuxa.pl/terminal/cbonsai-zrob-drzewko-w-terminalu-linuxa/704/) - A czemu nie popatrzeć na tworzenie twojego drzewka Bonsai w terminalu ;-) To co tygryski lubią najbardziej! Z pomocą przychodzi nam otwarty program cbonsai ze świata Open Source. Instalacja programu cbonsai w terminalu Linuxa Wystarczy wpisać w terminalu Linuxa (przykład w Ubuntu/Debian): $ sudo apt install git gcc $ git clone https://gitlab.com/jallbrit/cbonsai.git $ cd cbonsai/
- [Jak sprawdzić Linuxa online bez instalacji na maszynie?](https://poznajlinuxa.pl/linux/jak-sprawdzic-linuxa-online-bez-instalacji-na-maszynie/624/) - Linux jest jednym z najbardziej wszechstronnych systemów operacyjnych, wykorzystywanym w wielu dziedzinach technologii, od serwerów internetowych, przez systemy wbudowane, po desktopy i smartfony. Nie wszyscy jednak chcą lub mogą zainstalować system na swoim komputerze, by go przetestować. Na szczęście istnieje możliwość sprawdzenia Linuxa online, bez instalacji na fizycznym sprzęcie, dzięki serwisom takim jak DistroSea. Co
- [Tabela popularnych dystrybucji Linuxa (wg. serwisu distrowatch)](https://poznajlinuxa.pl/linux/tabela-popularnych-dystrybucji-linuxa-wg-serwisu-distrowatch/710/)
- [Czy na Linuxa są pisane wirusy komputerowe?](https://poznajlinuxa.pl/linux/czy-na-linuxa-sa-pisane-wirusy-komputerowe/594/) - Jednym z często powtarzanych mitów jest przekonanie, że system Linux jest całkowicie odporny na wirusy. Czy jest w tym prawda? Odpowiedź nie jest jednoznaczna. Choć Linux rzeczywiście oferuje pewne naturalne mechanizmy ochronne, które sprawiają, że jest mniej podatny na wirusy niż inne systemy operacyjne, to wirusy dla tego systemu niestety istnieją. Ma to swoje edukacyjne
- [Odkrywanie najlepszych edytorów dla programistów dla Linuxa - 10 najlepszych rekomendacji](https://poznajlinuxa.pl/linux/odkrywanie-najlepszych-edytorow-dla-programistow-dla-linuxa-10-najlepszych-rekomendacji/558/) - System Linux, jako fundament wielu profesjonalnych i hobbystycznych środowisk programistycznych. Linux oferuje niezwykłą gamę narzędzi do kodowania, edycji oraz uruchamiania kodu programów komputerowych. Jednym z kluczowych narzędzi każdego programisty jest edytor tekstu, dostosowany do specyficznych potrzeb i preferencji. W tym artykule zaprezentujemy dziesięć najlepszych edytorów dla Linuxa, omawiając ich funkcje, popularność, wsparcie społeczności oraz poziom
- [Git – narzędzie programisty Linux, które musisz znać!](https://poznajlinuxa.pl/linux/git-narzedzie-programisty-linux-ktore-musisz-znac/694/) - Wprowadzenie Git to jedno z najpotężniejszych i najpopularniejszych narzędzi w arsenale każdego programisty. Nie jest to tylko system kontroli wersji – to klucz do efektywnej współpracy, zarządzania projektami i utrzymywania porządku w kodzie. Od projektów open source po zaawansowane aplikacje komercyjne, Git stał się nieodzownym elementem pracy w branży technologicznej. W tym artykule przyjrzymy się,
- [ifconfig – narzędzie sieciowe Linuxa, które musisz znać!](https://poznajlinuxa.pl/linux/ifconfig-narzedzie-sieciowe-linuxa-ktore-musisz-znac/683/) - Wprowadzenie W świecie Linuxa istnieje wiele narzędzi do zarządzania i diagnozowania sieci komputerowych, ale jednym z najbardziej klasycznych jest ifconfig. Pomimo że został częściowo zastąpiony przez ip w nowoczesnych dystrybucjach Linuxa, ifconfig nadal pozostaje używany i ceniony przez administratorów sieci oraz entuzjastów systemów Unixowych. W tym artykule zgłębimy zasady działania ifconfig, jego zastosowania i sposób
- [Ping – narzędzie sieciowe Linux, które musisz znać!](https://poznajlinuxa.pl/linux/ping-narzedzie-sieciowe-linux-ktore-musisz-znac/688/) - Wprowadzenie Ping to jedno z najprostszych i najczęściej używanych narzędzi diagnostycznych w świecie sieci komputerowych. Jest to podstawowe polecenie, które każdy administrator sieci powinien znać. W tym artykule przyjrzymy się, jak działa ping, jak wykorzystuje protokół ICMP oraz wartość TTL (time to live), a także jak interpretować jego wyniki. Omówimy również historię tego narzędzia w
- [Czy Linux jest trudny? Lepiej zapytać: czemu jest tak łatwy!](https://poznajlinuxa.pl/linux/czy-linux-jest-trudny-lepiej-zapytac-czemu-jest-tak-latwy/585/) - Kiedy słyszysz "Linux", wiele osób myśli o skomplikowanych terminalach, długich liniach kodu i sterownikach, które trzeba ręcznie instalować. Jest to obraz, który często odstrasza początkujących użytkowników. Ale czy rzeczywiście Linux jest taki trudny? W rzeczywistości, odpowiedź może Cię zaskoczyć – Linux jest prostszy, niż myślisz! Linux - System dla Każdego W przeszłości Linux faktycznie mógł
- [Traceroute – narzędzie sieciowe, które musisz znać w Linuxie!](https://poznajlinuxa.pl/linux/traceroute-narzedzie-sieciowe-ktore-musisz-znac-w-linuxie/678/) - Wprowadzenie Traceroute to jedno z podstawowych narzędzi diagnostycznych w świecie sieci komputerowych. Pozwala na śledzenie trasy, jaką przebywają pakiety od Twojego komputera do serwera docelowego. To nie tylko użyteczne narzędzie, ale także fascynujący sposób na zrozumienie, jak działa infrastruktura Internetu. W tym artykule omówimy zasady działania traceroute, interpretację jego wyników, a także sytuacje, w których
- [Protoplasta Linuxa: otwarty system NetBSD](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/protoplasta-linuxa-otwarty-system-netbsd/674/) - NetBSD pomimo, że jest odmienny nieco od systemu Linux, klasyfikuje się jako protoplasta Linuxa, stąd wzmianka w niniejszym artykule o tym systemie operacyjnym znanym niegdyś (ok. roku 2000) z bezpieczeństwa i szybkiego stacka sieciowego. Historia NetBSD NetBSD to system operacyjny o otwartym źródle, oparty na Berkeley Software Distribution (BSD). Projekt został założony w 1993 roku
- [FreeDOS: Otwarty System Operacyjny dla Komputerów PC działający również na Linux](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/freedos-wolny-system-operacyjny-dla-komputerow-pc-dzialajacy-rowniez-na-linux/650/) - Historia i Cechy FreeDOS (wcześniej znany jako PD-DOS) to wolny system operacyjny dla komputerów PC, stworzony w 1994 roku przez Jima Hallowi. Celem projektu było dostarczenie pełnej zgodności z zamkniętym i komercyjnym MS-DOS (to nie to samo co Linux - nie mylić z Linux!), umożliwiając uruchamianie starszych programów i gier napisanych dla tego systemu MS-DOS.
- [RancherOS: Minimalistyczna dystrybucja Linuxa dla kontenerów](https://poznajlinuxa.pl/linux/rancheros-minimalistyczna-dystrybucja-linuxa-dla-kontenerow/633/) - RancherOS to specjalistyczna, otwarto-źródłowa dystrybucja systemu Linux, która została zaprojektowana z myślą o uruchamianiu kontenerów Docker w produkcji. Jest to jedna z najmniejszych dystrybucji Linuxa, która zawiera tylko niezbędne usługi systemowe, takie jak udev i rsyslog. Dzięki temu RancherOS jest bardzo lekki i szybko się uruchamia. Cechy RancherOS Minimalizm: RancherOS zawiera minimalny zestaw oprogramowania, co
- [Salix OS: Prosty, szybki i łatwy w użyciu system operacyjny oparty o Slackware Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/salix-os-prosty-szybki-i-latwy-w-uzyciu-system-operacyjny-oparty-o-slackware-linux/629/) - Salix OS to dystrybucja GNU/Linux, która bazuje na Slackware. Jest to prosty, szybki i łatwy w użyciu system operacyjny, który kładzie nacisk na stabilność i kompatybilność z Slackware2. Salix OS Linux jest rozwijany przez otwartą społeczność wolontariuszy z całego świata. Cechy Salix OS Salix OS oferuje kilka cech, które go wyróżniają: Kompatybilność z Slackware: Salix
- [Gdzie używa się Linuxa?](https://poznajlinuxa.pl/linux/gdzie-uzywa-sie-linuxa/610/) - Linux to system operacyjny, który można spotkać w wielu dziedzinach życia codziennego i technologii. Jego popularność wynika z otwartego charakteru kodu źródłowego, co umożliwia dowolne modyfikacje, a także bogatej oferty darmowych narzędzi i aplikacji. Przyjrzyjmy się najważniejszym obszarom, w których Linux jest szeroko wykorzystywany. Serwery internetowe Większość stron internetowych, jakie odwiedzamy na co dzień, działa
- [Jakie elementy ze znajomości systemu Linux są pożądane na rynku pracy?](https://poznajlinuxa.pl/linux/jakie-elementy-ze-znajomosci-systemu-linux-sa-pozadane-na-rynku-pracy/598/) - Linux odgrywa kluczową rolę w wielu sektorach nowoczesnej gospodarki, a umiejętności związane z tym systemem operacyjnym są coraz bardziej pożądane na rynku pracy. W artykule omówimy, które aspekty znajomości systemu Linux są szczególnie cenione przez pracodawców, oraz dlaczego warto inwestować w rozwijanie umiejętności w tej dziedzinie. 1. Podstawowa znajomość systemu operacyjnego Wielu pracodawców oczekuje od
- [Jakie detale z systemu Linux są sprawdzane na rozmowie o pracę na stanowisko programisty?](https://poznajlinuxa.pl/linux/jakie-detale-z-systemu-linux-sa-sprawdzane-na-rozmowie-o-prace-na-stanowisko-programisty/603/) - Linux odgrywa kluczową rolę w pracy wielu programistów, zwłaszcza tych, którzy pracują nad aplikacjami backendowymi, systemami serwerowymi czy oprogramowaniem na platformy wbudowane. W trakcie rozmowy kwalifikacyjnej na stanowisko programisty, kandydaci często muszą wykazać się znajomością systemu Linux, nawet jeśli nie jest to główna część ich obowiązków. W tym artykule przyjrzymy się, jakie aspekty znajomości Linuxa
- [Ile dni potrzeba na naukę Linuksa? 14-dniowy plan działania dla nowicjuszy!](https://poznajlinuxa.pl/linux/ile-dni-potrzeba-na-nauke-linuksa-14-dniowy-plan-dzialania-dla-nowicjuszy/579/) - Nauka Linuksa jest fascynującą przygodą, ale dla wielu nowicjuszy wydaje się to zniechęcające wyzwanie. Ile czasu potrzeba, aby poczuć się komfortowo w systemie operacyjnym Linux? Chociaż czas nauki różni się w zależności od indywidualnych umiejętności, celów i zaangażowania, w tym artykule przedstawimy plan nauki na 14 dni, który pomoże Ci zdobyć podstawową wiedzę na temat
- [Czy Linux jest łatwy do nauczenia? Odkryj świat otwartego i bezpiecznego systemu operacyjnego!](https://poznajlinuxa.pl/linux/czy-linux-jest-latwy-do-nauczenia-odkryj-swiat-otwartego-i-bezpiecznego-systemu-operacyjnego/575/) - W dzisiejszym świecie technologia odgrywa kluczową rolę w naszym codziennym życiu. Wiele osób korzysta z komputerów i urządzeń mobilnych, jednak większość z nas pozostaje przy znanych systemach operacyjnych, takich jak Windows czy macOS. Co jednak, jeśli powiem, że istnieje alternatywa, która jest nie tylko bezpieczniejsza, ale także bardziej elastyczna i dostosowana do indywidualnych potrzeb? Mowa
- [Jaki Linux dla początkujących? Wybór idealnej dystrybucji na start](https://poznajlinuxa.pl/linux/jaki-linux-dla-poczatkujacych-wybor-idealnej-dystrybucji-na-start/570/) - Jeśli dopiero zaczynasz swoją przygodę z Linuksem, prawdopodobnie zastanawiasz się, od czego zacząć. Na szczęście, Linux to ogromna rodzina systemów operacyjnych, oferujących szeroki wachlarz opcji dostosowanych do różnych potrzeb i umiejętności. W tym artykule podpowiem, które dystrybucje Linuksa są najlepsze dla początkujących użytkowników i dlaczego warto z nich skorzystać. 1. Czym jest Linux? Zanim przejdziemy
- [Lubię Linuxa od 25 lat! Dlaczego warto na nim pracować i się bawić](https://poznajlinuxa.pl/linux/lubie-linuxa-od-25-lat-dlaczego-warto-na-nim-pracowac-i-sie-bawic/565/) - Minęło 25 lat, odkąd zacząłem swoją przygodę z Linuksem, i mogę śmiało powiedzieć, że był to jeden z najlepszych wyborów w mojej karierze jako programista i entuzjasta technologii. Na przestrzeni tego czasu miałem okazję pracować w wielu środowiskach, programować w przeróżnych językach, a także wykorzystywać Linuksa do rozrywki i codziennych zadań. Dziś chcę podzielić się
- [Czy Linux jest trudny? Dlaczego warto spróbować?](https://poznajlinuxa.pl/linux/czy-linux-jest-trudny-dlaczego-warto-sprobowac/562/) - Linux często bywa postrzegany jako system operacyjny dla zaawansowanych użytkowników, ale czy rzeczywiście jest tak trudny, jak się wydaje? W rzeczywistości, wiele z tych stereotypów pochodzi z przeszłości, kiedy zarządzanie systemem Linux wymagało bardziej technicznej wiedzy. Dziś Linux jest znacznie bardziej przyjazny dla użytkowników, a wiele dystrybucji oferuje intuicyjne interfejsy, które mogą być doskonałą alternatywą
- [Dlaczego Linux to Najlepszy Wybór dla Programisty?](https://poznajlinuxa.pl/linux/dlaczego-linux-to-najlepszy-wybor-dla-programisty/554/) - Linux od dawna cieszy się uznaniem wśród programistów i inżynierów oprogramowania jako preferowany system operacyjny do pracy. W tej analizie przyjrzymy się głównym powodom, dla których Linux jest uznawany za najlepszy wybór dla programistów, a także omówimy korzyści wynikające z używania tego systemu w kontekście rozwoju oprogramowania. 1. Otwarty kod źródłowy Linux jest systemem operacyjnym
- [Jak Efektywnie Zarządzać Plikami i Katalogami za Pomocą Terminala Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/jak-efektywnie-zarzadzac-plikami-i-katalogami-za-pomoca-terminala-linux/552/) - W środowisku systemu Linux wiersz poleceń (terminal) to niezwykle potężne narzędzie do zarządzania plikami i katalogami. Dla wielu użytkowników interfejsu graficznego może wydawać się bardziej intuicyjny, ale znajomość podstawowych poleceń terminala może znacznie zwiększyć Twoją efektywność i kontrolę nad systemem. W tym artykule przeanalizujemy, jak efektywnie zarządzać plikami i katalogami za pomocą terminala Linux, prezentując
- [10 Przydatnych Poleceń Wiersza Poleceń, Których Każdy Użytkownik Linux Powinien Znać](https://poznajlinuxa.pl/linux/10-przydatnych-polecen-wiersza-polecen-ktorych-kazdy-uzytkownik-linux-powinien-znac/548/) - W świecie systemu Linux wiersz poleceń to potężne narzędzie, które daje użytkownikom ogromną kontrolę nad ich systemem. Dla nowych użytkowników wiersza poleceń może wydawać się nieco nieintuicyjny, ale z czasem staje się on niezastąpionym elementem codziennej pracy. W tym artykule przedstawimy dziesięć przydatnych poleceń wiersza poleceń, które każdy użytkownik Linux powinien znać. Te polecania pomogą
- [Początki i Ewolucja Terminali w Systemie Linux: Od Teletekstu do Terminali Wirtualnych](https://poznajlinuxa.pl/linux/poczatki-i-ewolucja-terminali-w-systemie-linux-od-teletekstu-do-terminali-wirtualnych/545/) - Terminal to fundamentalne narzędzie w systemach operacyjnych Unix/Linux, które umożliwia interaktywną komunikację użytkownika z komputerem za pomocą wiersza poleceń. Choć dla wielu osób terminale mogą wydawać się przestarzałe w erze graficznych interfejsów użytkownika, to w rzeczywistości stanowią one niezastąpione narzędzie dla wielu użytkowników i administratorów systemu Linux. W tym artykule przyjrzymy się fascynującej historii terminali
- [Historia Terminali w Systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/terminal/historia-terminali-w-systemie-linux/542/) - Terminal to podstawowe narzędzie w systemach operacyjnych Unix/Linux, które umożliwia interaktywną komunikację użytkownika z komputerem za pomocą wiersza poleceń. Choć dla niektórych może wydawać się przestarzały w erze graficznych interfejsów użytkownika, to w rzeczywistości terminal wciąż pozostaje niezastąpionym narzędziem dla wielu użytkowników systemu Linux. W tym artykule prześledzimy fascynującą historię terminali w systemie Linux, poczynając
- [Historia Systemu Linux: Od Linusa Torvaldsa po Współczesne Dystrybucje](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/historia-systemu-linux-od-linusa-torvaldsa-po-wspolczesne-dystrybucje/539/) - System Linux jest jednym z najbardziej znaczących osiągnięć w historii informatyki. Od momentu swojego powstania w 1991 roku, Linux stał się symbolem wolnego i otwartego oprogramowania oraz potężnym narzędziem wykorzystywanym przez miliony użytkowników na całym świecie. W tym artykule prześledzimy fascynującą historię systemu Linux, poczynając od jego skromnych początków pod ręką Linusa Torvaldsa, aż do
- [Linux dla Programistów: Najlepsze otwarte IDE i Edytory Kodów](https://poznajlinuxa.pl/programowanie/linux-dla-programistow-najlepsze-otwarte-ide-i-edytory-kodow/534/) - Linux jest najlepszym wyborem wśród programistów ze względu na swoją elastyczność, wydajność i otwartość na modyfikacje. Jednak samo posiadanie systemu Linux to tylko początek - równie istotne jest wybór odpowiedniego środowiska programistycznego, które będzie wspierać Twoją pracę i pomóc w efektywnym tworzeniu kodu. W tym artykule przedstawimy najlepsze otwarte IDE (Integrated Development Environment) oraz edytory
- [Optymalizacja Wydajności Linux: 10 Skutecznych Sposobów na Przyspieszenie Twojego Systemu](https://poznajlinuxa.pl/linux/optymalizacja-wydajnosci-linux-10-skutecznych-sposobow-na-przyspieszenie-twojego-systemu/531/) - Optymalizacja wydajności systemu operacyjnego jest kluczowa dla zapewnienia płynnej pracy i zwiększenia komfortu użytkowania. Linux, będąc systemem otwartym i elastycznym, oferuje wiele możliwości dostosowania i zoptymalizowania pod swoje potrzeby. W tym artykule przedstawimy 10 skutecznych sposobów na przyspieszenie systemu Linux, które pozwolą Ci cieszyć się szybszym i bardziej wydajnym działaniem Twojego komputera. 1. Aktualizuj System
- [Linux vs Windows: Który System Operacyjny Jest Lepszy dla Twoich Potrzeb?](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/linux-vs-windows-ktory-system-operacyjny-jest-lepszy-dla-twoich-potrzeb/528/) - Wybór odpowiedniego systemu operacyjnego to kluczowa decyzja, która ma wpływ na wydajność, funkcjonalność i komfort korzystania z komputera. Dwa najpopularniejsze systemy operacyjne na rynku - Linux i Windows - różnią się pod wieloma względami, oferując unikalne zalety i wady. W tym artykule porównamy te dwa systemy, aby pomóc Ci zdecydować, który z nich najlepiej odpowiada
- [Bezpieczeństwo w Linux: Najważniejsze Narzędzia i Praktyki](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/bezpieczenstwo-w-linux-najwazniejsze-narzedzia-i-praktyki/525/) - Linux to nie tylko stabilny i wydajny system operacyjny, ale także platforma, która oferuje zaawansowane narzędzia i praktyki zabezpieczeń, aby chronić użytkowników przed zagrożeniami w cyberprzestrzeni. W dzisiejszych czasach bezpieczeństwo danych i prywatności online staje się coraz bardziej istotne, dlatego warto poznać najważniejsze narzędzia i praktyki związane z bezpieczeństwem w Linuxie. W tym artykule przedstawimy
- [Najlepsze Aplikacje Open Source dla Systemu Linux w 2024 roku](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/najlepsze-aplikacje-open-source-dla-systemu-linux-w-2024-roku/523/) - Linux to nie tylko system operacyjny, ale także ekosystem bogaty w różnorodne aplikacje open source, które mogą spełnić potrzeby każdego użytkownika. W 2024 roku wiele nowych i istniejących aplikacji open source rozwija się i ewoluuje, oferując użytkownikom jeszcze więcej funkcji, wydajności i elastyczności. W tym artykule przedstawimy najbardziej polecane aplikacje open source dla systemu Linux
- [Jak Zainstalować Linux na Twoim Komputerze: Kompletny Przewodnik Krok po Kroku](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/jak-zainstalowac-linux-na-twoim-komputerze-kompletny-przewodnik-krok-po-kroku/519/) - Linux to system operacyjny, który zdobył popularność dzięki swojej elastyczności, stabilności i otwartości. Jeśli jesteś zainteresowany instalacją Linuxa na swoim komputerze, ten kompletny przewodnik krok po kroku pomoże Ci w tym procesie. Bez względu na to, czy jesteś początkującym użytkownikiem, czy doświadczonym entuzjastą, zainstalowanie Linuxa na Twoim komputerze może być łatwe i satysfakcjonujące. Przeczytaj ten
- [Porównanie Dystrybucji Linux: Która Jest Najlepsza dla Ciebie?](https://poznajlinuxa.pl/linux/porownanie-dystrybucji-linux-ktora-jest-najlepsza-dla-ciebie/515/) - Linux to system operacyjny, który zdobył serca użytkowników na całym świecie dzięki swojej elastyczności, stabilności i otwartości. Jednym z największych atutów Linuxa jest różnorodność dostępnych dystrybucji, które mogą być dostosowane do specyficznych potrzeb i preferencji użytkowników. W tym artykule porównamy najpopularniejsze dystrybucje Linuxa, aby pomóc Ci wybrać tę, która będzie najlepsza dla Ciebie. Czym jest
- [10 Niezbędnych Narzędzi Linux dla Początkujących i Zaawansowanych Użytkowników](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/10-niezbednych-narzedzi-linux-dla-poczatkujacych-i-zaawansowanych-uzytkownikow/513/) - Linux, ze swoją otwartością i elastycznością, jest systemem operacyjnym, który przyciąga zarówno początkujących, jak i zaawansowanych użytkowników. Jednym z największych atutów Linuxa jest bogaty ekosystem narzędzi, które pomagają w codziennym użytkowaniu, administracji systemem, programowaniu, a także w zapewnianiu bezpieczeństwa. W tym artykule przedstawiamy 10 niezbędnych narzędzi dla użytkowników Linuxa na różnych poziomach zaawansowania. 1. Terminal
- [Linux: Solidne Narzędzie dla Bezpieczeństwa Systemów Operacyjnych](https://poznajlinuxa.pl/linux/linux-solidne-narzedzie-dla-bezpieczenstwa-systemow-operacyjnych/511/) - Linux od lat cieszy się reputacją jednego z najbezpieczniejszych systemów operacyjnych. Jego otwarta architektura, regularne aktualizacje oraz zaangażowana społeczność sprawiają, że jest to doskonały wybór dla tych, którzy poszukują niezawodnego i bezpiecznego środowiska pracy. Jednym z kluczowych elementów tej reputacji są narzędzia dostępne dla użytkowników Linuxa, które wspierają bezpieczeństwo systemów operacyjnych i aplikacji. W tym
- [Większość TOP500 superkomputerów na świecie działa na systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/wiekszosc-top500-superkomputerow-na-swiecie-dziala-na-systemie-linux/504/) - Superkomputery są prawdziwymi gigantami świata obliczeń, zdolnymi do wykonywania bilionów operacji na sekundę. Stosowane są w różnych dziedzinach, od badań naukowych po prognozowanie pogody i modelowanie klimatu. Choć można by oczekiwać, że te zaawansowane maszyny będą działać na zastrzeżonych systemach operacyjnych, rzeczywistość jest inna: większość z nich działa na systemie Linux. Dlaczego Linux? 1. Otwartość
- [Ciekawostki o Linux - startujesz i musisz wiedzieć!](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/ciekawostki-o-linux-startujesz-i-musisz-wiedziec/500/) - Początki Linuxa Linux został stworzony przez Linusa Torvaldsa jako projekt hobbystyczny, kiedy był studentem Uniwersytetu Helsińskiego w Finlandii. Pierwsza wersja jądra Linuxa została wydana w 1991 roku i liczyła zaledwie kilkaset linii kodu. Pingwin Tux Maskotką Linuxa jest pingwin o imieniu Tux. Został wybrany przez Linusa Torvaldsa i przedstawiony przez Larry'ego Ewingsa. Tux jest jednym
- [Dlaczego warto przesiąść się na system operacyjny Linux?](https://poznajlinuxa.pl/linux/dlaczego-warto-przesiasc-sie-na-system-operacyjny-linux/490/) - W dzisiejszym świecie komputerów i technologii coraz więcej osób zaczyna zastanawiać się nad zmianą systemu operacyjnego na coś bardziej elastycznego, bezpiecznego i wydajnego. W tej chwili na rynku istnieje wiele różnych systemów operacyjnych, ale jednym z najbardziej popularnych wyborów jest Linux. Dla osób, które dopiero zaczynają swoją przygodę z systemem Linux, ten artykuł będzie przewodnikiem
- [Oto 20 powodów, dlaczego jądro Linux jest właściwym i optymalnym wyborem na system operacyjny](https://poznajlinuxa.pl/linux/oto-20-powodow-dlaczego-jadro-linux-jest-wlasciwym-i-optymalnym-wyborem-na-system-operacyjny/483/) - Oto 20 powodów, dlaczego jądro Linux jest właściwe i wydajne dla tworzenia efektywnych systemów operacyjnych oraz co firma może zyskać, wdrażając Linuxa: Otwarty kod źródłowy: Jądro Linuxa jest otwartoźródłowe (ang. Open Source), co oznacza, że każdy może przeglądać, modyfikować i dostosowywać kod według własnych potrzeb. To zapewnia elastyczność i możliwość dostosowania systemu do konkretnych wymagań.Stabilność:
- [CentOS Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/centos-linux/475/) - CentOS (Community Enterprise Operating System) to darmowa dystrybucja systemu operacyjnego oparta na kodzie źródłowym Red Hat Enterprise Linux (RHEL). Jest to jedna z najbardziej popularnych dystrybucji systemu Linux w środowiskach serwerowych, ze względu na swoją stabilność, długoterminowe wsparcie i kompatybilność z RHEL. Oto ogólne cechy dystrybucji CentOS: Stabilność i niezawodność: CentOS jest znany z wysokiej
- [openSUSE Linux](https://poznajlinuxa.pl/dystrybucja-linux/opensuse-linux/470/) - openSUSE Linux - to popularna dystrybucja systemu Linux, znana z stabilności, rozbudowanych narzędzi administracyjnych oraz wsparcia społeczności. Jest rozwijana przez firmę SUSE Linux GmbH i społeczność openSUSE. Oto ogólne cechy dystrybucji openSUSE: Dwa wydania: openSUSE jest dostępne w dwóch głównych wersjach: Leap i Tumbleweed. openSUSE Leap to stabilna dystrybucja, która opiera się na kodzie źródłowym
- [Ja wyświetlić pozycje startowe menadżera rozruchu (UEFI Boot Manager) w Linux?](https://poznajlinuxa.pl/linux/ja-wyswietlic-pozycje-startowe-menadzera-rozruchu-uefi-boot-manager-w-linux/460/) - efibootmgr to aplikacja przestrzeni użytkownika służąca do modyfikowania Menedżera rozruchu UEFI. Ta aplikacja może tworzyć i niszczyć wpisy rozruchowe, zmieniać kolejność rozruchu, zmieniać opcję następnego uruchomionego rozruchu i nie tylko. Szczegółowe informacje na temat Menedżera rozruchu UEFI można znaleźć w specyfikacji UEFI w wersji 1.02 lub nowszej, dostępnej pod adresem: http://www.uefi.org Oto przykład użycia polecenia
- [Zillij - Terminal roboczy z dołączonymi bateriami dla systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/zillij-terminal-roboczy-z-dolaczonymi-bateriami-dla-systemu-linux/447/) - Zellij - to terminal dla systemu operacyjnego Linux o wielkich możliwościach pracy w wielu oknach, na wielu konsolowych (pracujących w trybie tekstowym) aplikacjach. Terminal ten napisany jest w 99.9% w nowoczesnym - jak na 2024 rok! - języku programowania systemowego RUST. Zellij to przestrzeń robocza skierowana do programistów, osób zorientowanych na operacje i każdego, kto
- [Snap odzyskaj miejsce - jak usunąć stare rewizje / wersje paczek snapd w systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/snap-odzyskaj-miejsce-jak-usunac-stare-rewizje-wersje-paczek-snapd-w-systemie-linux/329/) - Jak każdy system pakietów snapd, również posiada rewizję i składuje na dysku poprzednie wersje tzw. rewizje pakietów aplikacyjnych. Co za tym idzie snapy takie zajmują nam miejsce na dysku HDD, SDD w systemie operacyjnym Linux. Oto kilka porad, które poprawią tą sytuację - wykonaj poniższe kroki, w celu wyczyszczenia systemu z nadmiarowych starszych pakietów snap.
- [Debian Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/debian-linux/412/) - Debian Linux to dostępny, przyjazny i otwarty system operacyjny. Dziś przeniesiemy się w świat jednej z najstarszych i najbardziej wpływowych dystrybucji Linuxa - Debian. Odkryjemy jego historię, wartości i zastanowimy się, jak porównuje się on do innych popularnych systemów operacyjnych, takich jak Ubuntu Linux czy FreeBSD. Historia Debian Linux Debian Linux miał skromne początki w
- [Top 10 narzędzi zapewnienia bezpieczeństwa w systemie Linux (2023)](https://poznajlinuxa.pl/linux/top-10-narzedzi-zapewnienia-bezpieczenstwa-w-systemie-linux-2023/390/) - Bezpieczny Linux, to znaczy ze strażnikiem! Jeśli trafiłeś tutaj, prawdopodobnie jesteś tak samo zafascynowany mocą i wszechstronnością systemu Linux jak my. System operacyjny Linux, choć znany przede wszystkim zaawansowanym użytkownikom i specjalistom IT, zdobywa coraz większą popularność również wśród przeciętnych użytkowników komputerów. Dlaczego? Odpowiedź jest prosta: jest niezawodny, elastyczny i co najważniejsze – bezpieczny. Jednak
- [Wybór odpowiedniej dystrybucji Linuxa - szybka ścieżka](https://poznajlinuxa.pl/ciekawostki/wybor-odpowiedniej-dystrybucji-linuxa-szybka-sciezka/385/) - Wybór odpowiedniej dystrybucji Linuxa jest kluczowy dla osiągnięcia sukcesu w używaniu systemu operacyjnego. Oto kilka wskazówek, które pomogą Ci wybrać odpowiednią dystrybucję Linuxa w zależności od poziomu zaawansowania użytkowników: Dla początkujących użytkowników: Ubuntu: Jest to jedna z najpopularniejszych dystrybucji Linuxa na świecie i ma wiele zalet, w tym łatwość instalacji, konfiguracji i aktualizacji. Ubuntu jest
- [20 najważniejszych powodów, dla których warto używać Linuksa](https://poznajlinuxa.pl/linux/20-najwazniejszych-powodow-dla-ktorych-warto-uzywac-linuksa/379/) - Przeciętny użytkownik komputera zwykle najdłużej wybierał komercyjny system operacyjny jako swój system operacyjny. Właśnie to pojawiło się na większości komputerów stacjonarnych i laptopów, kiedy je kupiłeś - tak, to był M$ DOS :-). Mac OSX był wyborem dla niektórych osób, ponieważ „myślały inaczej”. Ale Linux? Taki był system operacyjny dla serwerów lub hakerów oraz indywidualistów
- [Ile architektur procesorów obsługuje najnowsze jądro Linux?](https://poznajlinuxa.pl/jadro-systemu/ile-architektur-procesorow-obsluguje-najnowsze-jadro-linux/377/) - Jądro Linuxa jest rozwijane przez społeczność Open Source, co oznacza, że może być dostosowane do wielu architektur sprzętowych. Dzięki temu może działać na różnych urządzeniach, od prostych mikrokontrolerów po duże serwery. Od malych wbudowanych urządzeń przenośnych, medycznych, kosmicznych skomplikowanych maszyn po autoskalujące się klastry obliczeniowe. To jest potężna zaleta jądra Linuxa, dzięki której nigdy nie przestaniesz lubić tego
- [Jak używać htop do monitorowania procesów systemowych w Ubuntu?](https://poznajlinuxa.pl/linux/jak-uzywac-htop-do-monitorowania-procesow-systemowych-w-ubuntu/369/) - Większość ludzi zna Menedżera zadań z systemu Okna. Jest to funkcjonalność, która służy głównie do przeglądania aktualnie uruchomionych procesów. Podobnie Ubuntu zapewnia nam również narzędzie do monitorowania procesu systemowego i sprawdzania, ile miejsca zajmuje każdy proces i który proces jest aktualnie uruchomiony na procesorze itp. Ta funkcja jest znana jako narzędzie htop w Ubuntu Linux.
- [Jak poznać Linuxa?](https://poznajlinuxa.pl/linux/jak-poznac-linuxa/357/) - Witam na stronie tematycznej, która jest tworzona przez pasjonatów systemu Linux. Zastanawiacie się najpewniej, czy system Linux w ogóle musimy promować oraz dlaczego to robimy? Postaram się Wam rozjaśnić nieco ten temat i przedstawić argumenty zachęcające do wykorzystania Linuxa w codziennej pracy, do nauki, rozwoju umiejętności programistycznych oraz do biura. Na tej stronie możecie dowiedzieć
- [Snap czy AppImage czy Flatpak - jaka jest różnica w menadżerach pakietów Linux i który jest dla Ciebie najlepszy?](https://poznajlinuxa.pl/linux/snap-czy-appimage-czy-flatpak-jaka-jest-roznica-w-menadzerach-pakietow-linux-i-ktory-jest-dla-ciebie-najlepszy/336/) - Snap, AppImage i Flatpak to trzy najbardziej znane dystrybucyjne formaty pakietów dla systemu Linux. Więc który wybrać? Systemy Linux są popularne z wielu powodów, więc warto wiedzieć jak działa instalowanie aplikacji w Linux. Aplikacje w systemie Linux są dostarczane jako pakiety i mają różne rodzaje. Systemy pakowania różnią się pod względem instalacji, użyteczności, mechanizmów aktualizacji
- [Linux - usuwanie starych wersji kernela z konsoli](https://poznajlinuxa.pl/linux/linux-usuwanie-starych-wersji-kernela-z-konsoli/325/) - Często użytkownicy otwartego systemu operacyjnego z jądrem Linux miewają momenty zastanowienia w kwestii wersji jądra Linux. W celu sprawdzenia obecnie załadowanego jądra wystarczy wykonanie komendy uname -a: $ uname -aLinux gm-laptop 5.11.0-37-generic #41~20.04.2-Ubuntu SMP Fri Sep 24 09:06:38 UTC 2021 x86_64 x86_64 x86_64 GNU/Linux Wszystko jest świetnie, jeśli nasz system operacyjny zawiera kilka ostatnich wersji
- [Linux - to warto wiedzieć!](https://poznajlinuxa.pl/linux/linux-to-warto-wiedziec/321/) - Czym jest Linux? Linux jest głównym składnikiem tzw. jądrem - ang. kernel - nowoczesnego systemu operacyjnego. Jądro systemu operacyjnego to jego główna część, która odpowiada za zarządzanie sprzętem. Mam tutaj na myśli: procesorpamięćdyskamikartę graficznąkartę dźwiękowąmyszkęklawiaturędrukarkąskanerploterskaner 3Ddrukarka 3D Przedstawiona powyżej lista jest tylko przykładem, nie jest kompletna i stanowi najczęściej spotykane komponenty komputerów. Jądro Linux zapewnia
- [Komenda shutdown do zamykania systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-shutdown-do-zamykania-systemu-linux/168/) - Przeznaczeniem tej komendy jest zamykanie systemu operacyjnego. To polecenie służy do zamykania systemu, jest możliwość ustawienia tej komendy, aby zamknęła system Linux za np. 2 min. powiadamiając zalogowanych użytkowników $ shutdown # natychmiastowe zamknięcie systemu # shutdown now # j.w. + określa czas wyłączenia systemu na teraz/natychmiast# shutdown 2 # zamknięcie systemu za 2 minuty
- [Jak sprawdzić wersję i dystrybucję Linuxa](https://poznajlinuxa.pl/linux/jak-sprawdzic-wersje-i-dystrybucje-linuxa/303/) - Każdy użytkownik systemu Linux niezależnie od stażu i doświadczenia miewa momenty, kiedy chciałby poznać nazwę wydania i wersję systemu Linux, na którym pracuje. Są minimum dwie drogi osiągnięcia tego celu - oczywiście obie wykorzystują terminal poleceń Linux. Różne dystrybucje systemu Linuxa wykorzystują to samo jądro Linux. Powłoki jednak bywają różne oraz narzędzia nieco się różnią
- [ROXterm - terminal dla systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/roxterm-terminal-dla-systemu-linux/284/) - ROXterm to kolejny lekki emulator terminala, który zapewnia funkcje podobne do gnome-terminala. Pierwotnie został skonstruowany tak, aby mieć mniejszą ilość zajmowanego miejsca i szybszy czas uruchamiania, nie używając bibliotek Gnome i używając niezależnego apletu do wprowadzenia interfejsu konfiguracyjnego (GUI), ale z biegiem czasu jego rola przesunęła się na dostarczanie większego zakresu funkcji dla zaawansowanych użytkowników.
- [Komenda apropos do przypominania zastosowania wszystkich komend Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-apropos-do-przypominania-zastosowania-wszystkich-komend-linux/280/) - Komenda apropos staje się przydatna w takich przypadkach, kiedy zapomnimy co robi konkretna inna komenda i znamy np: tylko jej fragment. Polecenie apropos pomaga użytkownikowi, gdy nie pamięta dokładnie polecenia, ale zna kilka słów kluczowych związanych z poleceniem, które definiują jego zastosowanie lub funkcjonalność. Przeszukuje stronę podręcznika systemu Linux za pomocą słowa kluczowego podanego przez
- [Terminator - terminal dla systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/terminal/terminator-terminal-dla-systemu-linux/259/) - Terminator to zaawansowany i potężny emulator terminala, który obsługuje wiele okien terminali. Ten emulator jest w pełni konfigurowalny. Możesz zmienić rozmiar, kolor, nadać terminalowi różne kształty. Jest bardzo przyjazny dla użytkownika i przyjemny w użyciu. Funkcjami Terminatora dostosujes swoje profile i schematy kolorów, ustaw rozmiar tak, aby odpowiadał Twoim potrzebom. Użyj wtyczek, aby uzyskać jeszcze
- [Yakuake - terminal dla systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/terminator-emulator-terminala-dla-systemu-linux/266/) - Yakuake (Yet Another Kuake) jest opartym na środowisku graficznym KDE rozwijanym emulatorem terminala, bardzo podobnym pod względem funkcjonalności do emulatora terminala Guake. Jego projekt został zainspirowany grami na konsole FPS, takimi jak Quake. Yakuake jest w zasadzie aplikacją KDE, którą można łatwo zainstalować na pulpicie KDE, ale jeśli spróbujesz zainstalować Yakuake na pulpicie GNOME, poprosi
- [Guake - terminial systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/guake-terminial-systemu-linux/269/) - Guake to oparty o język programowania Python. Ten terminal stworzony dla środowiska graficznego GNOME. Jest wywoływany przez naciśnięcie jednego klawisza i może go ukryć, naciskając ponownie to samo naciśnięcie klawisza. Jego projekt został określony na podstawie gier FPS (First Person Shooter), takich jak Quake, a jeden z jego głównych celów jest łatwy do osiągnięcia. Guake
- [Tilda - terminal dla systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/terminal/tilda-terminal-dla-systemu-linux/262/) - Tilda jest stylowym rozwijanym terminalem opartym na GTK. Za pomocą jednego naciśnięcia klawisza możesz uruchomić nowe lub ukryć okno Tilda. Możesz jednak dodać wybrane kolory, aby zmienić wygląd tekstu i tła terminala. Cechy interfejsu Tilda to opcje wysokiego dostosowywania wyglądu. Możesz ustawić poziom przezroczystości dla okna Tildy. Doskonałe wbudowane schematy kolorów.
- [Komenda pwd wypisuje ścieżkę obecnego katalogu w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-pwd-wypisuje-sciezke-obecnego-katalogu-w-linux/125/) - user@machine:/tmp$ pwd /tmp
- [Elementary OS](https://poznajlinuxa.pl/linux/elementary-os/246/) - Elementary OS to wersja dystrybucji GNU/Linux oparta na Ubuntu, zapewniająca czyste i kompaktowe środowisko graficzne. Zawiera dokładnie dopracowany wygląd i działanie, aby poprawić wrażenia użytkowników. Zawiera również kilka innych funkcji ułatwiających życie początkującym i zaawansowanym użytkownikom. Promuje się jako „przemyślany, sprawny i etyczny” zamiennik systemu Mac OS i M$ oraz ma model „płać ile chcesz”. System
- [Linux Mint](https://poznajlinuxa.pl/dystrybucja-linux/linux-mint/236/) - LInux Mint – kompletna dystrybucja systemu operacyjnego GNU/Linux, przeznaczona głównie do zastosowań biurowych i domowych (ang. desktop). Linux Mint jest systemem operacyjnym zaprojektowanym do pracy na większości nowoczesnych komputerów, wliczając systemy 32 bitowe (x86) jak i 64 bitowe (x64). Linux Mint może spełniać taką samą rolę jak systemy M$, Mac oraz otwartoźródłowe systemy BSD. Linux Mint może pracować razem
- [Komenda dmesg pokazuje komunikaty startowe systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-dmesg-pokazuje-komunikaty-startowe-systemu-linux/234/) - Dzięki komendzie wydanej w terminalu dmesg możemy wyświetlić komunikaty startowe ładowania systemu Linux. Warto podkreślić, że polecenie dmesg pozwala na spojrzenie jak system Linux wykrył przy starcie i w trakcie działania różne peryferia, czy dodatkowe dynamicznie przydzielane zasoby. Jest to podstawowe miejsce, w którym znajdziemy komunikaty od kernele Linuxa, które pokazują ostrzeżenia (ang. warning) lub
- [Komenda uptime podaje czas działania oraz średnie obciążenia systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-uptime-podaje-czas-dzialania-oraz-srednie-obciazenia-systemu-linux/233/) - Dzięki komendzie wydanej w terminalu uptime możemy zobaczyć jak długo działa serwer lub jego wirtualna instancja. Warto podkreślić, że polecenie uptime pokazuje również rozkład średnich obciążeń maszyny oraz liczbę zalogowanych użytkowników do terminali serwera.$ uptime 18:52:51 up 7:39, 1 user, load average: 0,64, 0,43, 0,45
- [Komenda pkexec wykonuje program jako inny użytkownik w systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-pkexec-wykonuje-program-jako-inny-uzytkownik-w-systemie-linux/232/) - Dzięki komendzie wydanej w terminalu pkexec możemy umożliwić autoryzowanemu użytkownikowi wykonywanie programu jako inny użytkownik. Warto podkreślić, że polecenie pkexec w trybie graficznym pokazuje okno modalne, w którym proszeni jesteśmy o wpisanie hasła użytkownika, w ramach którego roli chcemy wykonać operację. AUTORYZACJA JEST WYMAGANA, w celu kontynuowania działania programu, jaki chcemy uruchomić.$ $ $ pkexec
- [Komenda mpstat listuje aktywność procesorów w systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-mpstat-listuje-aktywnosc-procesorow-w-systemie-linux/231/) - Dzięki komendzie wydanej w terminalu mpstat możemy przeglądać aktualne wykorzystanie wszystkich procesorów w systemie. Warto podkreślić, że polecenie mpstat można wydać w trybie odświeżania - co np: 1 sekundę, co pokazano na niniejszym przykładzie - i obserwować na bieżąco zachowanie wykorzystania procesorów.$ $ mpstat -P ALL 1 Linux 5.6.13-050613-generic (my-machine) 04.10.2020 _x86_64_ (12 CPU) 10:43:11
- [Komenda ifconfig listuje interfejsy sieciowe i mostki sieciowe w systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-ifconfig-listuje-interfejsy-sieciowe-i-mostki-sieciowe-w-systemie-linux/230/) - Dzięki komendzie wydanej w terminalu ifconfig (bez żadnych parametrów) możemy przeglądać aktualne interfejsy sieciowe, które zostały utworzone w Linux i są używane przez system Linux. Każda pozycja interfejsu lub mostka (ang. bridge) posiada detale dotyczące adresów, mask sieciowych oraz zrzutu z rejestrów interfejsów sieciowych. Dzięki detalom zawartym w widoku szczegółów możemy zobaczyć, jaki ruch wchodzący
- [Komenda export pozwala stworzyć zmienną systemową w systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-export-pozwala-stworzyc-zmienna-systemowa-w-systemie-linux/229/) - Dzięki komendzie wydanej w terminalu export NAZWA_ZMIENNEJ=WARTOSC możemy utworzyć tzn. zmienną systemową, z której będą mogły skorzystać wszystkie uruchamiane programy (procesy) w danej powłoce Linux.$ export DATABASE_HOST=localhost
- [Komenda mount do podłączania dysków i ich partycji w systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-mount-do-podlaczania-dyskow-i-ich-partycji-w-systemie-linux/227/) - Dzięki komendzie wydanej w terminalu mount możemy uzyskać punkt montowania, czyli "katalog", który zawiera logiczny dostęp do partycji dyskowych, które nie muszą działać na identycznym systemie plików. Często komenda mount wykorzystywana jest do montowania napędów dyskietek, pendrive lub dysków z innych systemów operacyjnych. Bez problemu możemy podmontować partycje z systemów DOS i Windows: FAT, FAT32,
- [RTL - Real-Time Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/rtl-real-time-linux-system-czasu-rzeczywistego/222/) - Linux działający w czasie rzeczywistym zyskuje przewagę w bardziej złożonych systemach obliczeniowych. W związku z tym Linux jest coraz częściej używany w samochodach i w Internecie rzeczy. Linux Foundation i partnerzy stworzyli projekt Real-Time Linux Collaborative Project, aby przyspieszyć jego rozwój jako systemu operacyjnego czasu rzeczywistego. W 2006 roku Linus Torvalds powiedział: "Sterowanie laserem za
- [SteamOS](https://poznajlinuxa.pl/linux/steamos-darmowy-system-operacyjny-dla-graczy/210/) - SteamOS - to bardzo ciekawa alternatywna dystrybucja GNU/Linux oparta o system Linux dla fanów gier komputerowych. SteamOS Pozwala na uruchomienie wielu gier i znanych, użytkowanych na co dzień programów. Pełna lista obsługiwanych gier jest dostępna na stronie firmy Velve, a wśród nich są tak znane tytuły, jak: Wiedźmin 3, Dark Souls III, DOOM, Skyrim czy
- [Komenda lsb_release pokazuje dane dystrybucji w systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-lsb-release-pokazuje-dane-dystrybucji-w-systemie-linux/207/) - Dzięki komendzie wydanej w terminalu lsb_release możemy poznać detale naszej dystrybucji w Linuxie opartym na klonie Linux Debian $ lsb_release -a No LSB modules are available. Distributor ID: Kali Description: Kali GNU/Linux Rolling Release: 2020.3 Codename: kali-rolling $ lsb_release -i Distributor ID: Kali $ lsb_release -r Release: 2020.3 $ lsb_release -c Codename: kali-rolling
- [Komenda cal i ncal wyświetlają kalendarz z aktualnym miesiącem w systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-cal-wyswietla-kalendarz-z-aktualnym-miesiacem-w-systemie-linux/171/) - Narzędzie cal wyświetla prosty kalendarz w tradycyjnym formacie, a ncal oferuje alternatywę układ, więcej opcji i data Wielkanocy. Nowy format jest trochę ciasny, ale sprawia, że rok pasuje do terminala 25x80. Jeśli argumenty nie zostaną określone, wyświetlany jest bieżący miesiąc t.j. w poniższym przykładzie użycia cal i ncal. $ cal September 2020 Su Mo Tu
- [Zbuduj swoją dystrybucję Linux od podstaw - Linux From Scratch (LFS)](https://poznajlinuxa.pl/dystrybucja-linux/zbuduj-swoja-dystrybucje-linux-od-podstaw-linux-from-scratch-lfs/198/) - Jedną ze ścieżek możliwych w świecie systemów Linux, jest zbudowanie własnej dystrybucji Linux. Zasadniczo to czynność dla zaawansowanych użytkowników lub/i programistów. Nic nie stoi na przeszkodzie, aby spróbować swoich sił z bardzo przyjaznym i czytelnym przewodnikiem do tego celu o nazwie Linux From Scratch (LFS). Jest to zadanie na kilka wieczorów lub jeden weekend, ale
- [Dlaczego warto poznać Linuxa?](https://poznajlinuxa.pl/linux/dlaczego-warto-poznac-linuxa/185/) - Tylu ilu jest użytkowników Linuxa, tak bogata jest baza argumentów będących uzasadnieniem, dlaczego warto poznać system Linux. Podstawowym argumentem to jest fakt, że Linux bardzo dynamicznie się rozwija i coraz więcej firm z niego korzysta na produkcji. W przyszłości będzie, więc dużo łatwiej pozyskać pracę znając więcej, niż jeden system operacyjny. Już dzisiaj widać, jak
- [Jak jądro Linux współpracuje w systemie operacyjnym](https://poznajlinuxa.pl/linux/jak-jadro-linux-wspolpracuje-w-systemie-operacyjnym/177/) - Kiedy umieścimy jądro Linux w kontekście, możesz pomyśleć o maszynie z Linuksem, która ma 3 warstwy: Sprzęt: maszyna fizyczna - podstawa systemu, składająca się z pamięci (RAM) i procesora lub jednostki centralnej (CPU), a także urządzeń wejścia / wyjścia (I / O), takich jak pamięć masowa, sieć i grafiki. Procesor wykonuje obliczenia, odczytuje i zapisuje
- [Podstawowe składniki jądra systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/podstawowe-skladniki-jadra-systemu-linux/172/) - Jądro w systemach operacyjnych jest podstawową jednostką logiczną. Dzięki tej części systemu operacyjnego ustanawiana jest płynność w komunikacji pomiędzy oprogramowaniem (ang. software) z jednej strony a sprzętem z drugiej (ang. hardware). Jądro w systemie Linux zarządza dodatkowo następującymi zasobami: Zarządzanie urządzeniami System Linux posiada urządzeń podłączonych fizycznie t.j. procesory CPU, pamięci RAM, karty dźwiękowe SOUND
- [Komenda who sprawdza kto jest aktualnie zalogowany w systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-who-sprawdza-kto-jest-aktualnie-zalogowany-w-systemie-linux/170/) - # who -a system boot 2020-09-12 15:41 run-level 5 2020-09-12 15:41 LOGIN ttyS0 2020-09-12 15:41 642 id=tyS0 LOGIN tty1 2020-09-12 18:24 51323 id=tty1 pts/0 2020-09-12 17:58 796 id=ts/0 term=0 exit=0 root - pts/1 2020-09-13 20:07 . 98381 (95.108.15.58) pts/0 2020-09-12 20:31 53268 id=/0 term=0 exit=0 pts/2 2020-09-12 20:31 53278 id=/2 term=0 exit=0
- [Komenda users listuje listę aktywnych użytownikóœ systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-users-listuje-liste-aktywnych-uzytownikooe-systemu-linux/169/) - $ $ users bieli
- [Komenda lsusb wyświetla listę wszystkich urządzeń USB w Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-lsusb-wyswietla-liste-wszystkich-urzadzen-usb-w-linux/167/) - $ lsusb Bus 002 Device 001: ID 1d6b:0003 Linux Foundation 3.0 root hub Bus 001 Device 002: ID 0627:0001 Adomax Technology Co., Ltd QEMU USB Tablet Bus 001 Device 001: ID 1d6b:0002 Linux Foundation 2.0 root hub
- [Komenda htop wyświetla listę wszystkich działających procesów w Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-htop-wyswietla-liste-wszystkich-dzialajacych-procesow-w-linux/163/) - htop - to nie tylko komenda, ale kompletny zaawansowany program wizualizacji procesów w systemie operacyjnym Linux. Wykorzystuje tryb tekstowy i posiada manu (widoczne na dole poniższego zrzutu ekranu), dzięki któremu możemy wykonywać różne operacje. Wyszukiwać procesy po nazwie, rozwinąć drzewo procesów lub zmienić kolumny z danymi. Ponadto na górze programu znajdziemy podsumowanie stanu systemu, dzięki
- [Komenda top wyświetla listę wszystkich działających procesów w Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-top-wyswietla-liste-wszystkich-dzialajacych-procesow-w-linux/161/) - $ top # poniżej przykładowe wyniki komendy top - 21:10:40 up 1 day, 5:29, 1 user, load average: 0.00, 0.00, 0.00 Tasks: 106 total, 1 running, 105 sleeping, 0 stopped, 0 zombie %Cpu(s): 6.2 us, 0.0 sy, 0.0 ni, 93.8 id, 0.0 wa, 0.0 hi, 0.0 si, 0.0 st MiB Mem : 1939.7 total, 112.3
- [Komenda ps wyświetla listę procesów dla aktualnej powłoki w Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-ps-wyswietla-liste-procesow-dla-aktualnej-powloki-w-linux/160/) - $ ps PID TTY TIME CMD 98381 pts/1 00:00:00 bash 98689 pts/1 00:00:00 ps $ ps aux | head USER PID %CPU %MEM VSZ RSS TTY STAT START TIME COMMAND root 1 0.0 0.4 104976 9356 ? Ss Sep12 0:21 /sbin/init root 2 0.0 0.0 0 0 ? S Sep12 0:00 [kthreadd] root 3 0.0
- [Komenda rmdir usuwa pusty katalog w Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-rmdir-usuwa-pusty-katalog-w-linux/159/) - $ rmdir nazwa_katalogu # usunie katalog w aktualnej ścieżce $ rmdir /tmp/nazwa_katalogu # usunie podkatalog w podanej ścieżce w katalogu /tmp/ $ rmdir ~/nazwa_katalogu # usunie katalog w katalogu domowym użytkownika
- [Komenda mkdir tworzy katalog w Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-mkdir-tworzy-katalog-w-linux/158/) - $ mkdir nazwa_katalogu # stworzy katalog w aktualnej ścieżce $ mkdir /tmp/nazwa_katalogu # stworzy podkatalog w podanej ścieżce w do katalogu /tmp/ $ mkdir ~/nazwa_katalogu # stworzy katalog w katalogu domowym użytkownika $ mkdir -p aa/bb/cc # stworzy katalog aa i podkatalog bb, następnie w katalogu bb stworzy podkatalog cc
- [Komenda lp drukuje plik w Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-lp-drukuje-plik-w-linux/157/) - $ lp nazwa_pliku # drukowanie pliku
- [Komenda lpr wysyła plik do kolejki drukowania w Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-lpr-wysyla-plik-do-kolejki-drukowania-w-linux/156/) - $ lpr nazwa_pliku # wstawienie pliku do koleiki drukowania
- [Komenda tail wyświetla ostatnie wiersze z pliku w Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-tail-wyswietla-ostatnie-wiersze-z-pliku-w-linux/155/) - $ tail -4 nazwa_pliku # wyświetla 4 końcowe wiersze zawarte w pliku 'nazwa_pliku'
- [Komenda head wyświetla początkowe wiersze z pliku w Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-head-wyswietla-poczatkowe-wiersze-z-pliku-w-linux/154/) - $ head -2 nazwa_pliku # wyświetla 2 pierwsze wiersze zawarte w pliku 'nazwa_pliku'
- [Komenda lscpu pokazująca jaki mamy procesor w Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/komenda-lscpu-pokazujaca-jaki-mamy-procesor-w-linux/153/) - $ lscpu # poniżej przykładowe wyjście komendy z detalami zainstalowanego CPU Architecture: x86_64 CPU op-mode(s): 32-bit, 64-bit Byte Order: Little Endian Address sizes: 40 bits physical, 48 bits virtual CPU(s): 1 On-line CPU(s) list: 0 Thread(s) per core: 1 Core(s) per socket: 1 Socket(s): 1 NUMA node(s): 1 Vendor ID: GenuineIntel CPU family: 6 Model:
- [Komenda instalowania wybranego pakietu przez dpkg w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-instalowania-wybranego-pakietu-przez-dpkg-w-linux/107/) - Dzięki komendzie dpkg możemy instalować dowolne paczki oprogramowania zwane pakietami w systemach Linux pochodnych od dystrybucji Debian: $ dpkg -i pakiet_oprogramowania.deb
- [Komenda cp do kopiowania pliku z jednego miejsca w inne](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-cp-do-kopiowania-pliku-z-jednego-miejsca-w-inne/109/) - Dzięki komendzie cp możemy kopiować dowolne pliki z jednej lokalizacji (katalogu) w systemie plików do innych katalogów: $ cp plik_zrodlowy.txt /tmp/plik_docelowy.txt
- [Komenda man wyświetla stronę podręcznika (manuala) dla poleceń w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-man-wyswietla-strone-podrecznika-manuala-dla-polecen-w-linux/111/) - $ man top LS(1) User Commands LS(1) NAME ls - list directory contents SYNOPSIS ls [OPTION]... [FILE]... DESCRIPTION List information about the FILEs (the current directory by default). Sort entries alphabeti‐ cally if none of -cftuvSUX nor --sort is specified. Mandatory arguments to long options are mandatory for short options too. -a, --all do not
- [Komenda podobnie jak man, wyświetla stronę pomocy w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-podobnie-jak-man-wyswietla-strone-pomocy-w-linux/112/) - $ info info Next: Stand-alone Info, Up: (dir) Stand-alone GNU Info ******************** This documentation describes the stand-alone Info reader which you can use to read Info documentation. If you are new to the Info reader, then you can get started by typing 'H' for a list of basic key bindings. You can read through the
- [Komenda logout służąca do wylogowania się z terminala w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-logout-sluzaca-do-wylogowania-sie-z-terminala-w-linux/113/) - $ logout
- [Komenda passwd zmienia hasło użytkownika z terminala w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-passwd-zmienia-haslo-uzytkownika-z-terminala-w-linux/118/) - $ passwd Current password: *** podajesz obecne hasło New password: *** podajesz nowe hasło dwa razy
- [Komenda su username zmienia użytkownika na innego w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-su-username-zmienia-uzytkownika-na-innego-w-linux/119/) - $ su newusername Hasło: *** podaj hasło dla użytkownika newusername
- [Komenda which wypisuje lokalizację dla pliku z programem w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-which-wypisuje-lokalizacje-dla-pliku-z-programem-w-linux/120/) - $ which ls /usr/bin/ls
- [Komenda do wyszukiwania pakietów w repozytoriach systemu Linuxa](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-do-wyszukiwania-pakietow-w-repozytoriach-systemu-linuxa/122/) - $ apt-cache search htop # htop - to szukany pakiet oprogramowania htop - Interaktywna przeglądarka procesów aha - Konwerter kolorów ANSI do formatu HTML libauthen-oath-perl - Perl module for OATH One Time Passwords pftools - build and search protein and DNA generalized profiles bashtop - Resource monitor that shows usage and stats
- [Komenda whoami wyświetla nazwę użytkownika w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-whoami-wyswietla-nazwe-uzytkownika-w-linux/123/) - $ whoami username
- [Komenda cd do poruszania się po katalogach w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-cd-do-poruszania-sie-po-katalogach-w-linux/124/) - Przy pomocy komendy cd, w konsoli (terminalu) systemu Linux możemy bardzo szybko przemieszczać się po strukturze katalogów. Jest to bardzo ważna czynność, gdyż pliki z danymi zasadniczo są posegregowane w strukturze katalogów. $ cd # zmienia aktualny katalog (skrót pochodzi od ang. change directory) $ cd dir_name # zmienia aktualny katalog na 'dir_name' $ cd
- [Komenda wyświetlania informacji z cyklicznym odświeżaniem w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-wyswietlania-informacji-z-cyklicznym-odswiezaniem-w-linux/105/) - Dzięki poleceniu watch możemy wykonywać dowolne komendy i obserwować ich cykliczne odświeżanie na terminalu. Dla przykładu jeśli chcemy co 5 sekund oglądać wyjście polecenia ls -l, poniżej jest gotowe rozwiązanie: $ watch -n 5 'ls -l'
- [Komenda wyświetlania informacji o systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-wyswietlania-informacji-o-systemie-linux/102/) - $ uname -a Linux hostname 5.6.13-050613-generic #202005141310 SMP Thu May 14 13:14:52 UTC 2020 x86_64 GNU/Linux
- [Komenda listowania plikow w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-listowania-plikow-linux-ls-la/84/) - $ ls -la /var/cache/man/pl/ razem 44 drwxr-xr-x 5 man man 4096 wrz 12 00:00 . drwxr-xr-x 44 man man 4096 wrz 12 00:00 .. -rw-r--r-- 1 man man 190 lut 6 2020 CACHEDIR.TAG drwxr-xr-x 2 man man 4096 lut 3 2020 cat1 drwxr-xr-x 2 man man 4096 lut 3 2020 cat5 drwxr-xr-x 2 man man
- [Komenda cat wypisuje podane pliki na wyjście w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-cat-wypisuje-podane-pliki-na-wyjscie-w-linux/126/) - $ cat # wypisuje wszystkie podane mu pliki na standardowe wyjście $ cat plik # jeśli nie przekierujemy standardowego wyjścia do innego pliku (>, >>) lub programu (|), to wypisze plik na ekran $ cat plik1 plik2 plik3 # wypisze po kolei zawartość wszystkich plików $ cat plik_A plik_B > plik_A_plus_B # cat możemy użyć
- [Komenda tac wypisuje podane pliki z odwróceniem linii na wyjście w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-tac-wypisuje-podane-pliki-z-odwroceniem-linii-na-wyjscie-w-linux/127/) - $ tac # wypisuje wszystkie podane mu pliki na standardowe wyjście, ale w odwraca kolejność linii tac plik1 plik2 # wypisze połączone oba pliki, od ostatniej do pierwszej linii
- [Komenda echo powtarza na standardowym wyjściu słowa podane w argumencie w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-echo-powtarza-na-standardowym-wyjsciu-slowa-podane-w-argumencie-w-linux/128/) - $ echo # powtarza na standardowym wyjściu słowa podane w argumencie $ echo my text, czy echo "my text" # wypisze 'my text' i zakończy znakiem nowej linii $ echo -n "my text" # po wypisaniu argumentów, nie wypisze znaku nowej linii $ echo $HOME # wypisuje zawartość zmiennej środowiskowej HOME
- [Komenda wc zlicza znaki, słowa i linię w plikach w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-wc-zlicza-znaki-slowa-i-linie-w-plikach-w-linux/129/) - $ wc # liczy linie, słowa, i znaki w pliku, gdy nie podamy argumentu, czyta ze standardowego wejścia $ wc -l # liczy tylko linie $ wc -w # liczy tylko słowa $ wc -m # liczy tylko znaki $ cat /etc/hosts | wc -l # przykład zliczania linii w pliku /etc/hosts - w zwrotce
- [Komenda less do przeglądania plików tekstowych w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-less-do-przegladania-plikow-tekstowych-w-linux/130/) - $ less nazwa_pliku # wyświetla zawartość pliku i pozwala przewijać strony (q-wyjście | PgDn | PgUp)
- [Komenda touch zmienia czas dostępu i modyfikacji pliku w Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/komenda-touch-zmienia-czas-dostepu-i-modyfikacji-pliku-w-linux/131/) - $ touch # zmienia czas dostępu i modyfikacji pliku $ touch plik # jeśli plik nie istnieje - tworzy go
- [Kali Linux](https://poznajlinuxa.pl/dystrybucja-linux/kali-linux/88/) - Kali - dystrybucja systemu operacyjnego Linux, która wyróżnia się specjalistycznym zastosowaniem. Dedykowana jest do przeprowadzania testów bezpieczeństwa, analizy bezpieczeństwa informatycznego, weryfikacji i łamania zabezpieczeń. System zbudowany jest w oparciu o dystrybucję Debian GNU/Linux. Domyślna instalacja zawiera terminal graficzny oraz wiele preinstalowanych profesjonalnych narzędzi. W Kali Linux narzędzia i skrypty zostały w posegregowane w szereg ułatwiających ich używanie
- [Gentoo Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/gentoo-linux/92/) - Gentoo - dystrybucja systemu GNU/LInux lubiana wśród użytkowników systemów *BSD t.j. np: FreeBSD, ale również wśród osób lubiących szybkie systemy operacyjne. System Gentoo Linux z założenia posiada domyślny system portów (odpowiedniki pakietów z innych dystrybucji Linuxa). Dla wielu osób instalowanie programów w Gentoo, to po prostu instalacja ze źródeł, dzięki czemu oprogramowania kompilacja na docelowej
- [Instalowanie pakietu oprogramowania - Debian / Ubuntu Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/instalowanie-pakietu-oprogramowania-debian-ubuntu-linux/76/) - $ sudo apt-get install nazwa_pakietu $ sudo apt install nazwa_pakietu $ sudo snap install nazwa_pakietu
- [Aktualizacja pakietów oprogramowania - Debian / Ubuntu Linux](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/aktualizacja-pakietow-oprogramowania-debian-ubuntu-linux/74/) - $ sudo apt-get update $ sudo apt-get upgrade
- [UNIX](https://poznajlinuxa.pl/unix/unix/62/) - Unix - pochodzenie i podstawy CHARAKTERYSTYKA SYSTEMU UNIX Twórcami systemu operacyjnego UNIX są Ken Thompson i Dennis Ritchie, którzy w latach 1969-1970 opracowali w Bell Laboratories pierwszą wersję systemu. Ich zamiarem było stworzenie wygodnego systemu do wytwarzania oprogramowania, z prostym, ale dającym duże możliwości językiem poleceń oraz niezależnym od urządzeń systemem plików. Następnym etapem w
- [Poznaj Linuxa!](https://poznajlinuxa.pl/linux/hello-world/1/) - Witamy na stronie poświęconej otwartemu i uniwersalnemu systemowi operacyjnemu Linux. Jak każda przygoda, również ta z systemem Linux ma wiele ciekawych ścieżek, wąskich dziedzin, meandrów programistycznych i wielu nowinek z dziedziny informatyki. Linux jest systemem operacyjnych ogólnego przeznaczenia i współtworzą go od wielu lat programiści skupieni wokół idei OpenSource. To oznacza, że robią coś w
- [Składowe systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/skladowe-systemu-linux/53/) - System Linux składa się z trzech głównych fragmentów kodu, zgodnych z większością tradycyjnych implementacji systemu UNIX. Są to: Jądro Jest odpowiedzialne za realizację wszystkich istotnych abstrakcji systemu operacyjnego, łącznie z takimi elementami, jak pamięć wirtualna i procesy. Biblioteki systemowe Definiują standardowy zbiór funkcji, za pomocą których aplikacje mogą współdziałać z jądrem i które realizują wiele
- [Budowa Systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/linux/budowa-systemu-linux/51/) - Linux to system wielodostępny i wielozadaniowy, z pełnym zestawem narzędzi zgodnych z systemem UNIX. System plików pasuje do tradycyjnej semantyki uniksowej, zrealizowano też w pełni sieciowy standard systemu UNIX. Na wewnętrzne szczegóły projektu Linux wywarły duży wpływ kolejne jego powstawania. Dziś Linux może z powodzeniem działać na maszynie wieloprocesorowej z setkami megabajtów pamięci operacyjnej i

## Strony

- [Jądro systemu Linux](https://poznajlinuxa.pl/jadro-systemu-linux/) - Jądro systemu Linux - to powszechnie nazywany (ang. Linux kernel) bazowy kod systemu operacyjnego Linux. Posiada on wszelkie elementy niezbędne do zamiany sprzętu komputerowego (ang. hardware) w użyteczny komputer lub serwer obliczeniowy, internetowy, usługowy, pocztowy, itd. przy pomocy oprogramowania (ang. software). Jądro systemu Linux jest otwarte (wolne od opłat licencyjnych) oprogramowanie napisane przez Linusa Torvaldsa
- [Programowanie](https://poznajlinuxa.pl/programowanie/)
- [Terminal w systemie Linux](https://poznajlinuxa.pl/terminal-w-systemie-linux/) - Terminal to program, który otwiera okno pozwalające na komunikację z powłoką (ang. shell). Powłoka z kolei pobiera polecenia z klawiatury i przekazuje je systemowi operacyjnemu do wykonania jako instrukcje. Zanim pojawił się graficzny interfejs, był to jedyny sposób obsługi komputerów przez użytkownika. Terminal tekstowy jest nieodłącznym elementem systemów operacyjnych UNIX oraz *BSD, w tym Linux.
- [Polecenia](https://poznajlinuxa.pl/polecenia/) - Każdy system operacyjny cechuje się tym, że użytkownik może wydawać w nim polecenia tzn. używając myszki, klawiatury czy też innego narzędzia wejściowego. W systemie Linux podstawowym narzędziem jest terminal tekstowy i w nim mamy całe bogactwo opcji: powłoki systemoweinstalowanie oprogramowaniaprzeglądanie / tworzenie usuwanie / zasobów, plików, katalogówdiagnoza systemu, programów, sprzętuoperacje na protokołach sieciowych np: HTTP,
- [Polityka prywatności](https://poznajlinuxa.pl/polityka-prywatnosci/) - Kim jesteśmy Pasjonatami otwartego i uniwersalnego systemu operacyjnego Linux. Profesjonalnie zajmujemy się zgłębianiem wiedzy o Linux, praktykujemy pracę w Linux od ponad 20 lat na co dzień w różnych zadaniach z kategorii DevOps. Jesteśmy architektami systemów opartych o Open Source i współtworzymy otwarte oprogramowanie różnej skali, na różne platformy sprzętowe. Strona ta wyraża nasze opinie

## Kategorie

- [linux](https://poznajlinuxa.pl/category/linux/)
- [Terminal](https://poznajlinuxa.pl/category/terminal/)
- [Powłoka](https://poznajlinuxa.pl/category/powloka/)
- [Jądro systemu](https://poznajlinuxa.pl/category/jadro-systemu/)
- [Dystrybucja Linux](https://poznajlinuxa.pl/category/dystrybucja-linux/)
- [UNIX](https://poznajlinuxa.pl/category/unix/)
- [Polecenia Linux](https://poznajlinuxa.pl/category/polecenia/)
- [Ciekawostki o Linux](https://poznajlinuxa.pl/category/ciekawostki/)
- [Systemy plików](https://poznajlinuxa.pl/category/systemy-plikow/)
- [pakiety](https://poznajlinuxa.pl/category/pakiety/)
- [Sprzęt](https://poznajlinuxa.pl/category/sprzet/)
- [Bezpieczeństwo](https://poznajlinuxa.pl/category/security/)
- [Programowanie](https://poznajlinuxa.pl/category/programowanie/)
- [Praca z Linux](https://poznajlinuxa.pl/category/praca-z-linux/)
- [wydarzenia](https://poznajlinuxa.pl/category/wydarzenia/)
- [multimedia](https://poznajlinuxa.pl/category/multimedia/)
- [Technologia](https://poznajlinuxa.pl/category/technologia/)
- [administracja](https://poznajlinuxa.pl/category/administracja/)
- [AI/ML](https://poznajlinuxa.pl/category/ai-ml/)
- [aplikacje](https://poznajlinuxa.pl/category/aplikacje/)
- [Wydajnosc](https://poznajlinuxa.pl/category/wydajnosc/)
- [dane](https://poznajlinuxa.pl/category/dane/)

## Tagi

- [UNIX](https://poznajlinuxa.pl/tag/unix/)
- [historia](https://poznajlinuxa.pl/tag/historia/)
- [podstawy](https://poznajlinuxa.pl/tag/podstawy/)
- [jądro](https://poznajlinuxa.pl/tag/jadro/)
- [GNU](https://poznajlinuxa.pl/tag/gnu/)
- [Hurd](https://poznajlinuxa.pl/tag/hurd/)
- [polecenia](https://poznajlinuxa.pl/tag/polecenia/)
- [Linux](https://poznajlinuxa.pl/tag/linux/)
- [apt](https://poznajlinuxa.pl/tag/apt/)
- [apt-get](https://poznajlinuxa.pl/tag/apt-get/)
- [Kali](https://poznajlinuxa.pl/tag/kali/)
- [dystrybucje](https://poznajlinuxa.pl/tag/dystrybucje/)
- [RTL](https://poznajlinuxa.pl/tag/rtl/)
- [terminal](https://poznajlinuxa.pl/tag/terminal/)
- [ciekawostki](https://poznajlinuxa.pl/tag/ciekawostki/)
- [kernel](https://poznajlinuxa.pl/tag/kernel/)
- [flatpak](https://poznajlinuxa.pl/tag/flatpak/)
- [AppImage](https://poznajlinuxa.pl/tag/appimage/)
- [Snap](https://poznajlinuxa.pl/tag/snap/)
- [security](https://poznajlinuxa.pl/tag/security/)
- [bezpieczeństwo](https://poznajlinuxa.pl/tag/bezpieczenstwo/)
- [programowanie](https://poznajlinuxa.pl/tag/programowanie/)
- [C](https://poznajlinuxa.pl/tag/c/)
- [D](https://poznajlinuxa.pl/tag/d/)
- [python](https://poznajlinuxa.pl/tag/python/)
- [rust](https://poznajlinuxa.pl/tag/rust/)
- [bash](https://poznajlinuxa.pl/tag/bash/)
- [sh](https://poznajlinuxa.pl/tag/sh/)
- [go](https://poznajlinuxa.pl/tag/go/)
- [C++](https://poznajlinuxa.pl/tag/c-2/)
- [Java](https://poznajlinuxa.pl/tag/java/)
- [lisp](https://poznajlinuxa.pl/tag/lisp/)
- [scheme](https://poznajlinuxa.pl/tag/scheme/)
- [racket](https://poznajlinuxa.pl/tag/racket/)
- [clojure](https://poznajlinuxa.pl/tag/clojure/)
- [debug](https://poznajlinuxa.pl/tag/debug/)
- [tracing](https://poznajlinuxa.pl/tag/tracing/)
- [assembler](https://poznajlinuxa.pl/tag/assembler/)
- [scala](https://poznajlinuxa.pl/tag/scala/)
- [DbC](https://poznajlinuxa.pl/tag/dbc/)
- [microcode](https://poznajlinuxa.pl/tag/microcode/)
- [regexp](https://poznajlinuxa.pl/tag/regexp/)
- [CPP](https://poznajlinuxa.pl/tag/cpp/)
- [JAVA JAVASCRIPT](https://poznajlinuxa.pl/tag/java-javascript/)
- [perl](https://poznajlinuxa.pl/tag/perl/)
- [golang](https://poznajlinuxa.pl/tag/golang/)
- [erlang](https://poznajlinuxa.pl/tag/erlang/)
- [javascript](https://poznajlinuxa.pl/tag/javascript/)
- [php](https://poznajlinuxa.pl/tag/php/)
- [ruby](https://poznajlinuxa.pl/tag/ruby/)
- [typescript](https://poznajlinuxa.pl/tag/typescript/)
- [ecmascript](https://poznajlinuxa.pl/tag/ecmascript/)
- [webdev](https://poznajlinuxa.pl/tag/webdev/)
- [lua](https://poznajlinuxa.pl/tag/lua/)
- [kenel](https://poznajlinuxa.pl/tag/kenel/)
- [Open Source](https://poznajlinuxa.pl/tag/open-source/)
- [AI](https://poznajlinuxa.pl/tag/ai/)
- [git](https://poznajlinuxa.pl/tag/git/)
- [Tools](https://poznajlinuxa.pl/tag/tools/)
- [os](https://poznajlinuxa.pl/tag/os/)
- [zfs](https://poznajlinuxa.pl/tag/zfs/)
- [memory](https://poznajlinuxa.pl/tag/memory/)
- [profiler](https://poznajlinuxa.pl/tag/profiler/)
- [Linix](https://poznajlinuxa.pl/tag/linix/)
- [narzędzia](https://poznajlinuxa.pl/tag/narzedzia/)
- [pakiety](https://poznajlinuxa.pl/tag/pakiety/)
- [ML](https://poznajlinuxa.pl/tag/ml/)
- [PDF](https://poznajlinuxa.pl/tag/pdf/)
- [backup](https://poznajlinuxa.pl/tag/backup/)
- [PNG](https://poznajlinuxa.pl/tag/png/)
- [ARM](https://poznajlinuxa.pl/tag/arm/)
- [aplikacje](https://poznajlinuxa.pl/tag/aplikacje/)
- [system operacyjny](https://poznajlinuxa.pl/tag/system-operacyjny/)
- [G-CODE](https://poznajlinuxa.pl/tag/g-code/)
- [wydajnosc](https://poznajlinuxa.pl/tag/wydajnosc/)
- [testy](https://poznajlinuxa.pl/tag/testy/)
- [wydajność](https://poznajlinuxa.pl/tag/wydajnosc-2/)
- [ASM](https://poznajlinuxa.pl/tag/asm/)
- [dekompilator](https://poznajlinuxa.pl/tag/dekompilator/)
- [Pascal](https://poznajlinuxa.pl/tag/pascal/)
- [Modula-2](https://poznajlinuxa.pl/tag/modula-2/)
- [kompilator](https://poznajlinuxa.pl/tag/kompilator/)
- [sprzęt](https://poznajlinuxa.pl/tag/sprzet/)
- [GCC](https://poznajlinuxa.pl/tag/gcc/)
- [COBOL](https://poznajlinuxa.pl/tag/cobol/)
- [Fortran](https://poznajlinuxa.pl/tag/fortran/)
- [LLM](https://poznajlinuxa.pl/tag/llm/)
- [RAG](https://poznajlinuxa.pl/tag/rag/)